კონსერვები
რომელი პროდუქტების კონსერვებია ყველაზე სახიფათო

ბო­ტუ­ლიზ­მი ერთ-ერთი ყვე­ლა­ზე სა­ში­ში კვე­ბი­თი ინ­ტოქ­სი­კა­ცი­აა, რო­მე­ლიც ხში­რად სახ­ლში დამ­ზა­დე­ბულ კონ­სერ­ვებს უკავ­შირ­დე­ბა. გან­სა­კუთ­რე­ბით სა­ყუ­რა­დღე­ბოა ბად­რიჯ­ნის, ლო­ბი­ო­სა და სო­კოს კონ­სერ­ვე­ბი, თუმ­ცა საფრ­თხე მხო­ლოდ ბოსტნე­უ­ლით არ შე­მო­ი­ფარ­გლე­ბა - ბო­ტუ­ლიზ­მის გა­მომ­წვე­ვი ტოქ­სი­ნი შე­საძ­ლოა შე­ბო­ლილ ხორცსა და თევზშიც წარ­მო­იქ­მნას.რა­ტომ არის სახ­ლის პი­რო­ბებ­ში მომ­ზა­დე­ბუ­ლი კონ­სერ­ვე­ბი გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი რის­კის მა­ტა­რე­ბე­ლი, რო­გორ ამო­ვიც­ნოთ სა­ეჭ­ვო პრო­დუქ­ტი, რამ­დე­ნად უსაფრ­თხოა ხრახ­ნი­ა­ნი თავ­სა­ხუ­რით და­კონ­სერ­ვე­ბა და რა­ტომ არ უნდა გა­მო­ვი­ყე­ნოთ ას­პი­რი­ნი ზამ­თრის მა­რა­გის მომ­ზა­დე­ბი­სას? ამ სა­კი­თხებ­ზე Ambebi.ge-სთან სურ­სა­თის უვ­ნებ­ლო­ბის სპე­ცი­ა­ლის­ტი ირაკ­ლი არა­ბუ­ლი საუბრობს.- ბა­ტო­ნო ირაკ­ლი, აცივ­და და აქ­ტუ­ა­ლუ­რი ხდე­ბა ბო­ტუ­ლიზ­მით მო­წამ­ვლის საფრ­თხე. ზა­ფხულ­ში ადა­მი­ა­ნე­ბი სხვა­დას­ხვა პრო­დუქტს აკონ­სერ­ვე­ბენ. პირ­ველ რიგ­ში, რა უნდა გა­ვით­ვა­ლის­წი­ნოთ კონ­სერ­ვე­ბის მომ­ზა­დე­ბი­სას და რო­მე­ლი პრო­დუქ­ტე­ბია ყვე­ლა­ზე მა­ღა­ლი რის­კის მა­ტა­რე­ბე­ლი?- ბო­ტუ­ლიზ­მის საფრ­თხე მხო­ლოდ ამ პე­რი­ოდ­ში არ არ­სე­ბობს, ის მთე­ლი წლის გან­მავ­ლო­ბა­ში აქ­ტუ­ა­ლუ­რია. გარ­და კონ­სერ­ვე­ბი­სა, ბო­ტუ­ლიზ­მის გა­მომ­წვე­ვი ბაქ­ტე­რია და მის მიერ წარ­მოქ­მნი­ლი ტოქ­სი­ნი შე­იძ­ლე­ბა შეგ­ვხვდეს შე­ბო­ლილ ხორცსა და თევზშიც. პირ­ველ რიგ­ში, კონ­სერ­ვებ­ზე ვი­სა­უბ­როთ. ბო­ტუ­ლიზ­მის გა­მომ­წვე­ვი ბაქ­ტე­რი­აა Clostridium botulinum, რო­მე­ლიც ბუ­ნებ­რი­ვად ბი­ნად­რობს ნი­ა­დაგ­ში. შე­სა­ბა­მი­სად, შე­საძ­ლე­ბე­ლია, სხვა­დას­ხვა პრო­დუქ­ტის მოყ­ვა­ნი­სას ის ნი­ა­და­გი­დან პრო­დუქტზეც მოხ­ვდეს.ეს ბაქ­ტე­რია მკაც­რი ანა­ე­რო­ბია, რაც იმას ნიშ­ნავს, რომ უჟანგბა­დო გა­რე­მო­ში მოხ­ვედ­რი­სას იწყებს ბო­ტუ­ლო­ტოქ­სი­ნის გა­მო­ყო­ფას. ადა­მი­ა­ნის ჯან­მრთე­ლო­ბის­თვის სა­ში­ში სწო­რედ ეს ტოქ­სი­ნია და არა თა­ვად ბაქ­ტე­რია.მა­გა­ლი­თად, ხორ­ცი­სა და თევ­ზის შე­ბოლ­ვი­სას, გან­სა­კუთ­რე­ბით ვა­კუ­უ­მურ შე­ფუთ­ვა­ში, შე­იძ­ლე­ბა შე­იქ­მნას უჟანგბა­დო გა­რე­მო. თუ პრო­დუქ­ტი ჯვა­რე­დი­ნად და­ბინ­ძურ­და და მას ბაქ­ტე­რი­აც გაჰ­ყვა, ასეთ პი­რო­ბებ­ში შე­საძ­ლოა ტოქ­სი­ნის წარ­მოქ­მნა და­ი­წყოს.- ანუ შე­ბო­ლი­ლი ხორ­ცი­სა და თევ­ზის შემ­თხვე­ვა­შიც არ­სე­ბობს ბო­ტუ­ლიზ­მის საფრ­თხე?- დიახ. გან­სა­კუთ­რე­ბით მა­ღა­ლია რის­კი კუს­ტა­რუ­ლად დამ­ზა­დე­ბუ­ლი და შე­ბო­ლი­ლი პრო­დუქ­ტე­ბის შემ­თხვე­ვა­ში. რო­დე­საც პრო­დუქ­ტი სახ­ლის პი­რო­ბებ­ში ან არა­კონ­ტრო­ლი­რე­ბად გა­რე­მო­ში მზად­დე­ბა, ხში­რად არ არის და­ცუ­ლი ჰი­გი­ე­ნუ­რი ნორ­მე­ბი და შე­სა­ბა­მი­სი მო­თხოვ­ნე­ბი.ქარ­ხნუ­ლი წარ­მო­ე­ბის შემ­თხვე­ვა­ში კონ­ტრო­ლი უფრო მკაც­რია. რო­დე­საც ადა­მი­ა­ნი სა­დღაც, არა­კონ­ტრო­ლი­რე­ბად გა­რე­მო­ში ამ­ზა­დებს ხორცს და შემ­დეგ ყი­დის, რის­კი გა­ცი­ლე­ბით მა­ღა­ლია. ამას­თან, არა­ჰი­გი­ე­ნურ პი­რო­ბებ­ში დამ­ზა­დე­ბულ პრო­დუქტს შე­საძ­ლოა სხვა პა­თო­გე­ნე­ბიც გაჰ­ყვეს.- აუ­ცი­ლებ­ლად მინ­და გკი­თხოთ ას­პი­რინ­ზეც, რო­მელ­საც ადა­მი­ა­ნე­ბი სხვა­დას­ხვა კონ­სერვში ამა­ტე­ბენ. ადა­მი­ანს რომ მო­უნ­დეს ას­პი­რი­ნის შე­ძე­ნა პი­რა­დი სა­ჭი­რო­ე­ბის­თვის, მისი შოვ­ნა აფ­თი­ა­ქებ­ში შე­უძ­ლე­ბე­ლია.- სა­მა­გი­ე­როდ, ხილ-ბოსტნე­უ­ლის მა­ღა­ზი­ებ­ში იყი­დე­ბა (იღი­მის). ას­პი­რი­ნი მე­დი­კა­მენ­ტია, მისი მოქ­მე­დი ნივ­თი­ე­რე­ბა კი აცე­ტილ­სა­ლი­ცი­ლის მჟა­ვაა. ის სამ­კურ­ნა­ლო და­ნიშ­ნუ­ლე­ბის პრე­პა­რა­ტია და არა საკ­ვე­ბი და­ნა­მა­ტი.სა­ქარ­თვე­ლო­ში მისი კონ­სერ­ვებ­ში გა­მო­ყე­ნე­ბა გავ­რცე­ლე­ბუ­ლი პრაქ­ტი­კაა. რო­გორც ჩანს, ვი­ღა­ცამ თა­ვის დრო­ზე და­ად­გი­ნა, რომ პრო­დუქ­ტში მჟა­ვი­ა­ნო­ბის გაზ­რდის შემ­თხვე­ვა­ში ბაქ­ტე­რი­ე­ბი და სო­კო­ე­ბი ვე­ღარ მრავ­ლდე­ბი­ან. ამის შემ­დეგ და­ი­წყეს ას­პი­რი­ნის გა­მო­ყე­ნე­ბა კონ­სერ­ვე­ბის მომ­ზა­დე­ბი­სას.თუმ­ცა ას­პი­რი­ნის საკ­ვებ­ში გა­მო­ყე­ნე­ბა არ შე­იძ­ლე­ბა. ეს არის მე­დი­კა­მენ­ტი და არა საკ­ვე­ბი და­ნა­მა­ტი. გარ­და ამი­სა, მნიშ­ვნე­ლო­ვა­ნია ვი­ცო­დეთ, რომ ას­პი­რი­ნი ბო­ტუ­ლიზ­მის გა­მომ­წვევ ბაქ­ტე­რი­ას არ ანად­გუ­რებს და ბო­ტუ­ლო­ტოქ­სი­ნის­გა­ნაც არ იცავს პრო­დუქტს. ის მხო­ლოდ მჟა­ვე გა­რე­მოს შექ­მნას უწყობს ხელს. ადა­მი­ა­ნი ეჩ­ვე­ვა, რე­ზის­ტენ­ტუ­ლი ხდე­ბა ამ პრე­პა­რა­ტის მი­მართ და რო­დე­საც დას­ჭირ­დე­ბა რე­ა­ლუ­რად ეს პრე­პა­რა­ტი ან მისი ჯგუ­ფის რო­მე­ლი­მე, შე­დეგს აღარ მის­ცემსთა­ნა­მედ­რო­ვე კვე­ბის ინ­დუსტრი­ა­ში ას­პი­რინს არ იყე­ნე­ბენ. მის ნაც­ვლად გა­მო­ი­ყე­ნე­ბა საკ­ვე­ბი და­ნა­მა­ტე­ბი, მა­გა­ლი­თად, ლი­მონმჟა­ვა, ძმარმ­ჟა­ვა და ას­კორ­ბი­ნის მჟა­ვა.გააგრძელეთ კითხვა...

1794561720

Ozempic
Ozempic-სა და Wegovy-ს ეტიკეტზე მხედველობის დაკარგვის რისკის შესახებ გაფრთხილება დაემატება

აშშ-ის სურსათისა და წამლის ადმინისტრაცია (FDA) პოპულარული დიაბეტისა და წონის კლების მედიკამენტების მწარმოებლებს ავალდებულებს, პრეპარატების ინსტრუქციებსა და ეტიკეტებზე მხედველობის დაკარგვის იშვიათი, თუმცა სერიოზული რისკის შესახებ გაფრთხილება დაამატონ. გადაწყვეტილება ეხება ისეთ ფართოდ გამოყენებულ მედიკამენტებს, როგორებიცაა Ozempic, Wegovy, Mounjaro და Zepbound. ამის შესახებ FDA-ის ოფიციალურ განცხადებაზე დაყრდნობით Reuters წერს.მარეგულირებელი ორგანოს შეფასებით, GLP-1 ჯგუფის პრეპარატების გამოყენება შესაძლოა დაკავშირებული იყოს არაარტერიულ წინა იშემიურ ოპტიკურ ნეიროპათიასთან (NAION) — იშვიათ დაავადებასთან, რომელიც მხედველობის ნერვის წინა ნაწილის სისხლით მომარაგების შემცირებით ვითარდება. მდგომარეობამ შესაძლოა გამოიწვიოს ერთ თვალში მხედველობის უეცარი, უმტკივნეულო გაუარესება და ზოგიერთ შემთხვევაში მხედველობის მუდმივი დაკარგვაც.FDA-ის მიერ ჩატარებული 126 კლინიკური კვლევის ანალიზმა, რომელშიც 134 253 ადამიანი მონაწილეობდა, აჩვენა, რომ GLP-1 პრეპარატების მომხმარებლებში NAION-ის 100 000 ადამიან-წელზე 6.4 შემთხვევა დაფიქსირდა, საკონტროლო ჯგუფში კი — 3.8. სააგენტოს შეფასებით, არსებული მონაცემები შესაძლო გაზრდილ რისკზე მიუთითებს, თუმცა მედიკამენტებსა და დაავადებას შორის მიზეზშედეგობრივი კავშირი საბოლოოდ დადგენილი არ არის.FDA პაციენტებს მოუწოდებს, ყურადღება მიაქციონ მხედველობის უეცარ გაუარესებას, თვალში ბრმა ლაქების გაჩენას, ფერების აღქმის ცვლილებასა და მხედველობის სხვა დარღვევებს. მსგავსი სიმპტომების გამოვლენის შემთხვევაში აუცილებელია დაუყოვნებლივ მიმართონ ექიმს. სააგენტო ასევე რეკომენდაციას აძლევს მედიკოსებს, NAION-ის დადასტურების შემთხვევაში განიხილონ პრეპარატის შეწყვეტის საკითხი, თუ მკურნალობის სარგებელი შესაძლო რისკს აშკარად არ აღემატება.

1794381704

ვაქცინა
კიბოსგან დამცავ აცრაზე მიმართვიანობა დაბალია - სამიზნე მოსახლეობის დიდი ნაწილი უფასო შესაძლებლობას არ იყენებს

პაპილომა ვირუსის საწინააღმდეგო აცრებზე მიმართვიანობა ისევ დაბალია. მართალია, ბოლო პერიოდში ამ კუთხით ცნობიერება შედარებით გაზრდილია, თუმცა ვაქცინაციით მოსახლეობის მოცვა არასაკმარისია. თემას საზოგადოებრივი მაუწყებელი აშუქებს და აღნიშნავს, რომ ეს ვირუსი ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული ვირუსული ინფექციაა. ხშირად ადამიანმა არც კი იცის, რომ მისი მატარებელია, თუმცა ვირუსის ზოგიერთმა ტიპმა შესაძლოა ჯანმრთელობის სერიოზული პრობლემები გამოიწვიოს. მათ შორისაა საშვილოსნოს ყელის კიბოც.თუმცა იმის მიუხედავად, რომ ქვეყანაში ამ სახის კიბოსგან თითქმის 100%-იანი დაცვის გარანტი ვაქცინა არსებობს და ის მოქალაქეებისთვის სრულიად უფასოა, დაინტერესება მაინც დაბალია.საქართველოში აცრას სახელმწიფო სრულად აფინანსებს და მისი გაკეთება 11-დან 45 წლის ჩათვლით ასაკის ქალებსა და მამაკაცებს უფასოდ შეუძლიათ. ვაქცინას 15 წლამდე მოზარდები ექვსი თვის ინტერვალით ორჯერ იკეთებენ, ხოლო 15-დან 45 წლამდე - სამჯერ. ექსპერტების თქმით, ვაქცინაცია აუცილებელია მაშინაც კი, როცა ადამიანს უკვე აქვს ვირუსული ინფექციის რომელიმე ტიპი.რეპროდუქტოლოგ თათია ტუღუშის თქმით, ამ ვირუსის გადამტანი მამაკაცია, თუმცა მამაკაცებში ამ ვირუსის აღმოსაჩენი ტესტი არ არსებობს. ამასთან, მათში ვირუსი უსიმპტომოა.მისი განმარტებით, პრობლემაა ის, რომ მამაკაცი 4 ვირუსის მტარებელიც რომ იყოს, შეიძლება ეს მთელი სიცოცხლის განმავლობაში არ გამომჟღავნდეს და მან ეს თავის პარტნიორ ქალს გადადოს, რაც, შესაძლოა, საშვილოსნოს კიბოს განვითარების მიზეზი გახდეს. ამიტომ თათია ტუღუში როგორც ქალებს, ისე მამაკაცებს ვაქცინაციისკენ მოუწოდებს.jandacva.ge

1794294180

ექთანი
„პროფესიას საერთოდ ტოვებენ - 792 ლარი გამოდის ექთნის ხელფასი, ორ-სამ ადგილას უწევთ მუშაობა, რაც მომსახურების ხარისხზეც აისახება“

„თუ ზეგანაკვეთურ შრომას არ გავითვალისწინებთ, ექთნის ხელფასი 792 ლარი გამოდის - ღამენათევი მეორე ან მესამე სამსახურში რომ წავა, იქ უკვე მომსახურების ხარისხი, რა თქმა უნდა, იკარგება,” - ამის შესახებ მედიცინის პროფკავშირის თავმჯდომარემ ირაკლი ამირანაშვილმა „ბიზნესპრესნიუსთან“ საუბრისას განაცხადა.მისი თქმით, საქართველოში ექთნების რაოდენობა ყოველწლიურად მცირდება, დაბალი ანაზღაურების გამო კი სამედიცინო პერსონალის ნაწილს ერთდროულად ორ-სამ ადგილას უწევს მუშაობა.ამასთან, როგორც ამირანაშვილი „ბიზნესპრესნიუსთან“ საუბრისას აღნიშნავს, ზოგიერთი ექთანი პროფესიას ტოვებს და სხვა სექტორში საქმდება, ნაწილი კი ემიგრაციაში მიდის, სადაც ანაზღაურება გაცილებით მაღალია.ირაკლი ამირანაშვილის განმარტებით, სამედიცინო სექტორში მინიმალური საათობრივი ანაზღაურების დაწესება მნიშვნელოვანი ნაბიჯი იყო, თუმცა არსებული თანხა ინფლაციის გათვალისწინებით საკმარისი არ არის.მისივე თქმით, დაბალი ანაზღაურება არა მხოლოდ ექთნების პროფესიულ საქმიანობაზე, არამედ პაციენტების მომსახურების ხარისხზეც აისახება.„სამწუხაროდ, ექთნების რაოდენობა ყოველწლიურად იკლებს. ჩვენც გვაქვს ჩატარებული კვლევა და 2025 წლისთვის საქართველოს მასშტაბით დაახლოებით 20-21 ათასი ექთნის რეგისტრაცია ფიქსირდება. თუმცა, მოგეხსენებათ, ექთნების მიგრაცია ხდება. ვინც უცხო ენას, მაგალითად, გერმანულს ფლობს, ევროპაში მიდის, იმიტომ რომ იქ ანაზღაურება უფრო მაღალია, ვიდრე საქართველოში.როგორც იცით, პროფკავშირების, ჯანდაცვის სამინისტროსა და ერთობლივი მუშაობის შედეგად სამედიცინო სექტორში მინიმალური ხელფასი დაწესდა, რაც მისასალმებელია, იმიტომ რომ მანამდე ასეთი მინიმალური ანაზღაურება არ არსებობდა და დამსაქმებელს შეეძლო, დასაქმებულისთვის თავად განესაზღვრა, რამდენს გადაუხდიდა.ექთნის ხელფასის შემთხვევაში დამსაქმებელს ოფიციალურად 4 ლარსა და 40 თეთრზე ნაკლების გადახდის უფლება არ აქვს. თუმცა, აქ ორი უკიდურესობა მოხდა: ერთ შემთხვევაში, ვისაც კერძო კლინიკაში უფრო მაღალი ანაზღაურება ჰქონდა, დამსაქმებელმა ხელფასი შეუმცირა და ტყუილს ამბობს, თითქოს სამინისტრო აიძულებს, რომ 4 ლარი და 40 თეთრი გადაუხადოს. ამით დასაქმებული შეცდომაში შეჰყავს. სამინისტრო ამას არ ეუბნება; პირიქით, ეუბნება, რომ მინიმუმ ეს თანხა უნდა გადაუხადოს. თუ მეტს გადაუხდის, ამას სამინისტროც და ყველა მიესალმება.მეორეს მხრივ, ვისაც ამ მინიმუმზე ნაკლები ჰქონდა, ხელფასი გაეზარდა და 4 ლარსა და 40 თეთრს გაუთანაბრდა. თუმცა, ეს თანხა მაინც ცოტაა. დაახლოებით რომ დავითვალოთ, არსებული სამუშაო გრაფიკით, კვირაში 40 საათის მუშაობის შემთხვევაში, თუ ზეგანაკვეთურ შრომას არ გავითვალისწინებთ, ექთნის ხელფასი 792 ლარი გამოდის.თუ ზედმეტად იმუშავა და ზეგანაკვეთურად აუნაზღაურებენ, ეს უკვე შეთანხმების საკითხია. მთავარია, დამსაქმებელმა კანონი არ დაარღვიოს. ამ დაბალი ანაზღაურების გამო დასაქმებულს ორ-სამ ადგილას უწევს მუშაობა.შესაბამისად, წარმოიდგინეთ, ღამენათევი ექთანი მეორე ან მესამე სამსახურში რომ წავა, იქ უკვე მომსახურების ხარისხი, რა თქმა უნდა, იკარგება - აღარ არის ისეთი ენერგიული, პროდუქტიული და ასე შემდეგ. ამას ემატება ისიც, რომ სამედიცინო დაწესებულებებში ერთ ექთანზე იმაზე მეტი პაციენტის მოვლა მოდის, ვიდრე უნდა მოდიოდეს.ზოგადად, ძალიან ცუდი სტატისტიკა გვაქვს არა მხოლოდ ექთნების, არამედ ექიმებისა და სანიტრების ანაზღაურების მიმართულებითაც. აქ მთლიანად სამედიცინო სექტორზეა საუბარი.კი, მინიმალური ხელფასი დაწესდა და ეს, რა თქმა უნდა, კარგი და მისასალმებელია, მაგრამ, სამწუხაროდ, ესეც არ არის საკმარისი ქვეყანაში არსებული ინფლაციიდან გამომდინარე“, - აცხადებს ირაკლი ამირანაშვილი „ბიზნესპრესნიუსთან“.მისივე შეფასებით, მინიმალური ანაზღაურების გადახედვა აუცილებელია, თუმცა კერძო სექტორში დამსაქმებლების ვალდებულებების განსაზღვრა დამატებით გამოწვევად რჩება.„უნდა მოხდეს გადახედვა. ახლა სამინისტრომ, რაც შეეძლო, მინიმალური ხელფასი დააწესა, რაც სხვა სექტორში არ არის. მე, როგორც მედიცინის პროფკავშირის თავმჯდომარე, მივესალმები ამ ფაქტს, იქიდან გამომდინარე, რომ დამსაქმებელს ვაიძულებთ, დასაქმებულებს ახალი ხელშეკრულებები გაუფორმოს და ეს მინიმალური ხელფასი აისახოს, რათა კანონი არ დაარღვიოს.თუმცა, სასურველი იქნებოდა, ანაზღაურება უფრო მაღალი იყოს. კერძო სექტორში კი არ ვიცი, სამინისტრო რამდენად შეძლებს, დამსაქმებელი დაავალდებულოს, რომ ხელფასებს გადახედოს და უფრო მაღალი ანაზღაურება დააწესოს“, - აღნიშნავს ირაკლი ამირანაშვილი.მისი თქმით, ექთნების რაოდენობის შემცირების ერთ-ერთი მიზეზი პროფესიის დატოვებაა. როგორც მედიცინის პროფკავშირის თავმჯდომარე ამბობს, სამედიცინო სფეროში დასაქმებულებს სხვა სექტორებში ხშირად უფრო მაღალი ანაზღაურების მიღების შესაძლებლობა აქვთ, რის გამოც პროფესიაში დარჩენა აღარ უღირთ.„ექიმებისა და ექთნების თანაფარდობაზე რომ გითხრათ გაუმჯობესდა-მეთქი, მოგატყუებთ, იქიდან გამომდინარე, რომ ზოგმა პროფესიული საქმიანობაც მიატოვა. ვისაც უყვარს თავისი პროფესია, ის ანაზღაურებასაც დიდად არ აქცევს ყურადღებას, იმიტომ რომ ბევრისთვის ეს ენთუზიაზმზე მუშაობაა. ეს ანაზღაურება, რაც არის, ძალიან მინიმალურია.ერთ-ერთ სამედიცინო დაწესებულებაში ექთანმა მითხრა, რომ მომვლელს 800 ლარს უხდიანო და ამ ადამიანს თავად, სანამ ეს მინიმალური ანაზღაურება დაწესდებოდა, სადღაც 200-250 ლარი ჰქონდა ხელფასი. ანუ აღარ უღირს - წავა, მარკეტში იმუშავებს ან სხვა სექტორში გადავა, იმიტომ რომ იქ ანაზღაურება უფრო მაღალია და შესაბამისად, პროფესიასაც კარგავს.ზოგი ემიგრაციაში მიდის და იქ პოულობს თავის ადგილს, იმიტომ რომ ანაზღაურება, რა თქმა უნდა, უფრო მეტია. აქედან გამომდინარე, კლება გვაქვს. მუშაობენ ახალგაზრდებიც, მეხუთე-მეექვსე კურსის სტუდენტები, რომლებიც მორიგეობენ.ახალგაზრდა ადამიანისთვის ეს თანხა შეიძლება მისაღები იყოს, მაგრამ ვისაც ოჯახი აქვს, საბანკო ვალდებულებები აქვს, შვილები ჰყავს და მათ განათლებაზე ზრუნავს, მისთვის ეს ანაზღაურება საკმარისი არ არის, რაც არ უნდა მინიმალური ხელფასი იყოს დაწესებული.შეიძლება ითქვას, რომ საქართველოში სამედიცინო დაწესებულებების 95% კერძო სექტორშია და მხოლოდ ერთეულია სახელმწიფო, მათ შორის, ის დაწესებულებები, რომლებიც ჰოლდინგში შედის. კერძო სექტორს კი როგორ დაავალდებულებენ, რომ ანაზღაურებას გადახედოს და უფრო მაღალი ხელფასი მისცეს დასაქმებულებს, ეს უკვე არ ვიცი“, - აცხადებს ირაკლი ამირანაშვილი "ბიზნესპრესნიუსთან".ცნობისთვის, ჯანდაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, სახელმწიფო კლინიკებში დასაქმებული ექთნების საშუალო ფიქსირებული საათობრივი ანაზღაურება სტაციონარულ დაწესებულებებში 5.78 ლარს, ამბულატორიულ დაწესებულებებში კი 4.72 ლარს შეადგენს.უწყების განმარტებით, საყოველთაო ჯანმრთელობის დაცვის სახელმწიფო პროგრამაში ჩართული სამედიცინო დაწესებულებებისთვის ექთნის მინიმალური საათობრივი ანაზღაურება 4.4 ლარით არის განსაზღვრული.„საქსტატის“ მონაცემებით კი, 2025 წელს საქართველოში საექთნო საქმიანობას 21 262 ექთანი და მეანი ექთანი ახორციელებდა, ხოლო ჯანდაცვის სამინისტროს ელექტრონულ სისტემაში ამ ეტაპზე 14 300 ექთანია ავტორიზებული.

1794235860

ქართული ჩაი
ჩაის სმამ შესაძლოა ინსულტის რისკი შეამციროს, თუმცა მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ის ზედმეტად ცხელი არ არის

ახალი კვლევის თანახმად, კვირაში სამჯერ ან მეტჯერ ჩაის სმა სისხლძარღვთა დაავადებების — მაგალითად, ინსულტისა თუ გულის შეტევის — რისკის 11%-ით შემცირებას უკავშირდება. თუმცა, ძალიან ცხელი ჩაის მიღებას საპირისპირო შედეგი მოჰყვება: სისხლძარღვთა დაავადებების რისკი 16%-ით იზრდება.ახალი კვლევის თანახმად, ჩაის რეგულარული სმა დაკავშირებულია სისხლძარღვთა დაავადებების — მაგალითად, ინსულტის, გულის კორონარული დაავადებისა და გულის შეტევის — განვითარების უფრო დაბალ რისკთან.ჩაი მზადდება Camellia sinensis-ის — აღმოსავლეთ აზიიდან წარმოშობილი მარადმწვანე ბუჩქის — დამუშავებული ფოთლების დაყენებით. ყველა სახეობა, მათ შორის თეთრი, მწვანე, ულუნგი, შავი და პუ-ერი, ერთი და იმავე მცენარისგან მიიღება; მათი განსხვავებული გემო კი იმით განისაზღვრება, თუ რამდენად გადიან ისინი ჟანგვის პროცესს. ეს სასმელი მრავალ კულტურაში რაციონის ჩვეული ნაწილია. ინგლისური საუზმიდან დაწყებული, ჩინური ჩაის ცერემონიებით დამთავრებული, ის მსოფლიოს მილიონობით ადამიანის ყოველდღიურ ცხოვრებაშია წარმოდგენილი.ჟურნალ Journal of Internal Medicine-ში გამოქვეყნებული კვლევის თანახმად, ჩაიში შემავალ ბიოაქტიურ ნაერთებს — მათ შორის პოლიფენოლებსა და ფლავონოიდებს — გააჩნიათ ანტიოქსიდანტური, ანთების საწინააღმდეგო და ენდოთელიუმის დამცავი თვისებები. ისინი იცავენ სისხლძარღვების შიდა შრეს და ხელს უწყობენ სისხლის ჯანსაღ მიმოქცევას, რაც, თავის მხრივ, სისხლძარღვთა დაავადებების პრევენციაში გვეხმარება.მკვლევრები თითქმის 500 000 ჩინელს საშუალოდ ცხრა წლის განმავლობაში აკვირდებოდნენ; ისინი აღრიცხავდნენ ჩაის მოხმარების სიხშირეს და იმ დაავადებებს, რომლებიც ამ პერიოდში მონაწილეებს განუვითარდათ. აღმოჩნდა, რომ მათ, ვინც ჩაის რეგულარულად — კვირაში სამჯერ ან მეტჯერ — სვამდა, სისხლძარღვთა დაავადებების განვითარების საერთო რისკი 11,2%-ით ნაკლები ჰქონდათ. ყველაზე მკაფიო კავშირი გამოვლინდა იშემიურ ინსულტთან — რისკი 36,6%-ით შემცირდა; მას მოსდევს თავის ტვინის სისხლძარღვთა დაავადებები, სადაც შემცირების მაჩვენებელი 19,1%-ს შეადგენს.მკვლევრებმა დაადგინეს, რომ დამცავი კავშირები მნიშვნელოვნად განსხვავდებოდა იმის მიხედვით, თუ როგორ მზადდებოდა და როგორ მიირთმეოდა ჩაი. მონაწილეებს შორის მოხმარების მედიანური მაჩვენებელი დღეში ორ-სამ ფინჯანს შეადგენდა; თუმცა, რისკის ყველაზე დაბალი დონე იმ პირებში აღინიშნა, რომლებიც დღეში ექვსიდან რვა ფინჯანამდე სვამდნენ.სისხლძარღვთა დაავადებებთან ყველაზე მყარი და თანმიმდევრული კავშირი შავმა ჩაიმ გამოავლინა; მას მოსდევს მწვანე ჩაი. მკვლევრები ამას ფერმენტაციის შედეგად წარმოქმნილ ნაერთებს, მაგალითად, თეაფლავინებს უკავშირებენ, რომლებსაც ანთების საწინააღმდეგო და ლიპიდების მარეგულირებელი თვისებები გააჩნიათ.მნიშვნელობა ჰქონდა ასევე ჩაის ტემპერატურასა და სიძლიერეს. მკვლევრებმა დაადგინეს, რომ საუკეთესო ვარიანტი ზომიერად ძლიერი და ისეთი ჩაი იყო, რომელიც არ წვავდა.გასაკვირია, რომ ძალიან ცხელი ჩაი საპირისპირო შედეგთან — სისხლძარღვთა დაავადებების რისკის 16%-იან ზრდასთან — აღმოჩნდა დაკავშირებული. მანამდეც იყო ცნობილი, რომ ძალიან ცხელი სასმელები საყლაპავის კიბოს განვითარების უფრო მაღალ ალბათობასთან არის დაკავშირებული.ვრცლად: euronews – ზე

1793510820

ც ჰეპატიტი
ქვეყანაში არის 500 ათასი ადამიანი, რომელსაც ცე ჰეპატიტის სკრინინგი ერთხელაც არ ჩაუტარებია

ქვეყანაში არის 500 ათასი ადამიანი, რომელსაც ერთხელაც არ მიუმართავს ცე ჰეპატიტის სკრინინგის ჩასატარებლად.ამის შესახებ დაავადებათა კონტროლის ცენტრის დირექტორის მოადგილემ ეკა ადამიამ განაცხადა. გარდა ამისა, მისივე თქმით, 36 ათასამდეა ისეთი პაციენტი, რომლებსაც ან დასმული აქვთ დიაგნოზი და არ იტარებენ მკურნალობას, ან მკურნალობის პროცესი შუა გზაზე აქვთ შეწყვეტილი. ეკა ადამიას განცხადებით, მიმდინარეობს მუშაობა, რომ ეს ადამიანები დაუბრუნდნენ პროგრამას.„მკურნალობაში 94 ათასზე მეტი ადამიანია ჩართული, რაც ძალიან მაღალი მაჩვენებელია. პირველი რიგის სამიზნე სწორედ ამ ადამიანების მოზიდვაა. იმდენად ხელმისაწვდომია ეს მკურნალობა, რომ ცე ჰეპატიტიანი პაციენტი არ უნდა დაგვრჩეს. არანაკლები გამოწვევაა ბე ჰეპატიტი, რომლითაც საქართველოში 80 ათასი ადამიანია დაავადებული და 25 ათასს ესაჭიროება მკურნალობა,“ - განაცხადა ეკა ადამიამ.მისი თქმით, ბე ჰეპატიტით ინფიცირებულ ყველა პაციენტს არ ესაჭიროება მკურნალობა და მათი ნაწილი მხოლოდ ყოველწლიურ მონიტორინგსა და კვლევებს საჭიროებს, რომლებიც ასევე უფასოა. შეგახსენებთ,  რომ ცე ჰეპატიტის პროგრამა საქართველოში 2015 წლიდან, ბე ჰეპატიტის პროგრამა კი 2024 წლიდან ხორციელდება.ასევე შეგახსენებთ, რომ საქართველო B და C ჰეპატიტების ელიმინაციის მიმართულებით ოქროს დონის საერთაშორისო აღიარებისთვის ემზადება. ჯანდაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, ქვეყანას გააჩნია ყველა ძირითადი წინაპირობა, რომ გახდეს ერთ-ერთი პირველი სახელმწიფო მსოფლიოში, რომელიც ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის მიერ მიიღებს ვირუსული ჰეპატიტების ელიმინაციის მაღალი - ოქროს დონის (Gold Tier) საერთაშორისო აღიარებას.jandacva.ge

1793174563

ვირუსი
ამერიკელი ექიმები გრიპის ვირუსის ახალ მუტაციაზე საუბრობენ - სპეციალისტები მოსახლეობას ვაქცინაციისკენ მოუწოდებენ

აშშ-ში ექიმები მოსახლეობას გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინაციისკენ მოუწოდებენ. შეშფოთების მიზეზია გრიპის შემთხვევების უჩვეულოდ ადრეული მატება ქვეყნის დასავლეთ სანაპიროზე და ვირუსის ახალი მუტაცია, რომელმაც შესაძლოა ახალგაზრდებში იმუნური დაცვის ეფექტიანობა შეამციროს.ამის შესახებ Reuters-ი წერს და აღნიშნავს, რომ ამ სეზონზე გავრცელებულ გრიპის ძირითად შტამად H1N1 სახელდება. ეს ის ვირუსია, რომელმაც 2009 წელს „ღორის გრიპის“ პანდემია გამოიწვია და რომელიც დღეს გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინების შემადგენლობაში შედის. თუმცა, წელს გავრცელებულ ვირუსში გამოვლინდა ახალი მუტაცია — G155E.მეცნიერების ვარაუდით, ადამიანები, რომლებსაც H1N1 ადრე გადატანილი აქვთ ან მის წინააღმდეგ აცრილები არიან, შესაძლოა ძველი ვარიანტების მიმართ გარკვეულ დაცვას ინარჩუნებდნენ, მაგრამ ეს დაცვა ახალ მუტაციაზე ნაკლებად ეფექტიანი აღმოჩნდეს.ნიუ-იორკის Mount Sinai Children's Hospital-ის ბავშვთა ინფექციონისტი ჯენიფერ დუშონი აღნიშნავს, რომ ახალგაზრდების ნაწილს ამ კონკრეტულ ვარიანტთან შეხება ადრე არ ჰქონია, ამიტომ მათში დაავადება შესაძლოა უფრო მძიმედ მიმდინარეობდეს.რაც შეეხება ვაქცინებს, 2026–2027 წლების გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინები, რომლებიც აშშ-ის სურსათისა და მედიკამენტების ადმინისტრაციამ (FDA) აგვისტოში დაამტკიცა, სამი კომპონენტის წინააღმდეგ არის მიმართული. ესენია H1N1,  H3N2 და გრიპის B ვირუსის ერთ-ერთი ვარიანტი.პენსილვანიის უნივერსიტეტის მიკრობიოლოგის, სკოტ ჰენსლის შეფასებით, ვაქცინის სამი კომპონენტიდან ორი კარგად შეესაბამება ამჟამად გავრცელებულ ვირუსებს. მიუხედავად ამისა, H1N1-ის ახალმა მუტაციამ შესაძლოა განსაკუთრებით ახალგაზრდებში ანტისხეულების ეფექტიანობაზე იმოქმედოს. ამ ფონზე, სპეციალისტები გრიპის სეზონის ვაქცინაციის დროულად ჩატარებას კიდევ უფრო მიზანშეწონილად მიიჩნევენ.ამერიკის სამედიცინო ასოციაცია გრიპის საწინააღმდეგო აცრას ექვსი თვის ასაკიდან ყველა ადამიანისთვის უწევს რეკომენდაციას. გრიპი განსაკუთრებით საშიში შეიძლება იყოს ჩვილებისა და იმ ადამიანებისთვის, რომლებსაც ჯანმრთელობის თანმხლები პრობლემები აქვთ.ბოლო ათი წლის განმავლობაში გრიპის ვაქცინის ეფექტიანობა გრიპით გამოწვეული ჰოსპიტალიზაციისა და სიკვდილიანობის შემცირების თვალსაზრისით დაახლოებით 30–60%-ის ფარგლებში მერყეობდა.ინფექციური დაავადებების ამერიკული საზოგადოების ხელმძღვანელის, ჟან მარაცოს თქმით, გასულ წელს გრიპთან შეხებაში მყოფი ადამიანების ანტისხეულების კვლევებმა აჩვენა, რომ ისინი ახალ მუტაციას ყოველთვის ვერ ცნობდნენ. ეს განსაკუთრებით შესამჩნევი იყო მოზარდებისა და ახალგაზრდა ზრდასრულების შემთხვევაში.თუმცა, მკვლევრები ხაზს უსვამენ, რომ არსებული კვლევები მცირე მასშტაბისაა და მათი შედეგები პანიკის საფუძველს არ წარმოადგენს.jandacva.ge

1792656660

ვაქცინა
21 ოქტომბრიდან ქვეყნის მასშტაბით სეზონური გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია იწყება – დაავადებათა კონტროლის ცენტრის გენერალური დირექტორი ირაკლი ფურცელაძე

21 ოქტომბრიდან ქვეყნის მასშტაბით სეზონური გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია იწყება.დაავადებათა კონტროლის ცენტრის გენერალური დირექტორის ირაკლი ფურცელაძის განცხადებით ქვეყანამ 200 000 დოზა ფრანგული წარმოების, სამკომპონენტიანი , (SANOFI WINTHROP INDUSTRIE-ის Vaxigrip) სეზონური გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინა შეიძინა, რომელიც ერთ-ერთია ჯანმოს მიერ პრეკვალიფიცირებულ ვაქცინებს შორის. ვაქცინა ყველა მოქალაქისთვის უფასოა და სრულად ფინანსდება სახელმწიფოს მიერ.მისივე თქმით დღეს განთავსდება ინფორმაცია ვაქცინაციის სერვისის მიმწოდებელი სამედიცინო დაწესებულებებისა და პოლიკლინიკების შესახებ. მოქალაქეებს შეუძლიათ მიმართონ თავიანთ პოლიკლინიკას ან ახლომდებარე სამედიცინო დაწესებულებას, რომელიც იმუნიზაციის სახელმწიფო პროგრამაში მონაწილეობს. მნიშვნელოვანია აღვნიშნოთ, რომ ვაქცინაცია არ შემოიფარგლება თბილისით, მომსახურება გათვალისწინებულია რეგიონებშიც. გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია რეკომენდებულია ყველა ადამიანისთვის 6 თვის ასაკიდან. თუმცა არსებობს ჯგუფები, რომელთათვისაც გრიპის მძიმე მიმდინარეობისა და გართულებების რისკი განსაკუთრებით მაღალია. პირველ რიგში, ესენი არიან: 60 წლის და უფროსი ასაკის პირები, ორსულები, 6 თვიდან 5 წლამდე ასაკის ბავშვები, ქრონიკული დაავადებების მქონე პირები, ონკოლოგიური პაციენტები, სამედიცინო პერსონალი, ასევე ხანდაზმულთა თავშესაფრებისა და პანსიონატების ბენეფიციარები და თანამშრომლები.ვაქცინაციის მსურველებმა აუცილებელია თან იქონიონ პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტი, რათა სამედიცინო დაწესებულებამ შეძლოს მათი მონაცემების იდენტიფიცირება და აცრის ელექტრონულ სისტემაში აღრიცხვა. სხვა დამატებითი საბუთის წარდგენა ან წინასწარი ჩაწერა საჭირო არ არის.ინფორმაციას ჯანდაცვის სამინისტრო ავრცელებს

1792473300

ვირუსი
ჩუმად „გაპარული“ ინფექცია?! - რა მოხდა სინამდვილეში ირკუტსკის ლაბორატორიაში და ემუქრება თუ არა მსოფლიოს „შავი ჭირის“ საფრთხე

რუსეთში "შავი ჭირის" შემთხვევამ გააჩინა კითხვები, რამდენად რეალურია საფრთხე და რა შეიძლება იდგეს ლაბორანტის გარდაცვალების უკან? საერთაშორისო ორგანიზაციები რუსულ მხარეს მეტი ინფორმაციის გავრცელებას სთხოვენ. ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია აცხადებს, რომ არსებული მონაცემებით რისკის სრულად შეფასება ჯერ ვერ ხერხდება, თუმცა ამ ეტაპზე ფართო გავრცელების ნიშნები არ იკვე­თება. ევროპის დაავადებათა კონტროლის ცენტრის შეფასებითაც, ამ დროისთვის არ არსებობს მეორადი შემთხვევების ან ადამიანიდან ადამიანზე გადაცემის მტკიცებულება.რუსეთმა უარყო ინფორმაცია მეორე შესაძლო შემთხვევის შესახებაც და განაცხადა, რომ ჩატარებული ათასობით ტესტით საშიში პათოგენების გავრცელება არ გამოვლენილა. მიუხედავად ამისა, კითხვები კვლავ არის - რა მოხდა სინამდვილეში ირკუტსკის ლაბორატორიაში და რა უნდა იცოდეს საზოგადოებამ ამ დაავადების შესახებ? - ამ კითხვებით მივმართეთ ინფექციონისტ ალექსანდრე გოგინავას.- რამდენად საფუძვლიანია შიში, რომ რუსეთში "შავი ჭირის" შესაძლო შემთხვევა ფართო ეპიდემიოლოგიურ საფრთხედ იქცეს? საფრთხე პრაქტიკულად ძალიან დაბალია. ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის შეფასებითაც საერთაშორისო გავრცელების რისკი ამ ეტაპზე ძალიან დაბალია, შესაბამისად, მას სპეციალური რეკომენდაციები არ გაუცია. თუმცა მეორე საკითხია, რომ არა გვაქვს სრული სურათი. ოფიციალურად, ლაბორატორიულად, არ დადასტურებულა, რომ ადამიანი "შავი ჭირით" გარდაიცვალა. ვიცით მხოლოდ ის, რომ მას ჰქონდა მძიმე მიმდინარეობის პნევ­მონია და მუშაობდა "შავი ჭირის" კვლევით ლაბორატორიაში. ასევე გავრცელდა ინფორმაცია მეორე ადამიანის გარდაცვალების შესახებაც, თუმცა ესეც არ დასტურდება. ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია და აშშ რუსეთისგან მეტ ინფორმაციას ითხოვენ და რეკომენდაციები მკაფიო სურათის შემდეგ გაიცემა. არის კითხვები, რატომ გავრცელდა ეს დაავადება. თუნდაც დავუშვათ, რომ მოხდა ტექნიკური დარღვევები ლაბორატორიაში, არსებობს სპეციალური პროტოკოლები, როგორ უნდა მოიქცეს ასეთ დროს ადამიანი, რომელსაც პირდაპირი ექსპოზიცია ჰქონდა ამ პათოგენთან. არსებობს ანტიბიოტიკები, რომლებიც ეფექტურია, თუ მათ პირველივე საათებში მიიღებენ. ამიტომ უცნაურია, რატომ ჰქონდა ლაბორატორიის თანამშრომელს პირდაპირი ექსპოზიცია მძიმე პათოგენთან და, მეორე მხრივ, რატომ არ დაიწყო დროულად პოსტექსპოზიციური მკურნალობა მის გადასარჩენად. შეიძლება საქმე არა "შავ ჭირთან", არამედ სრულიად სხვა შემთხვევასთან გვქონდეს.- არის ეჭვი, რომ შესაძლოა რუსეთი, როგორც ყოველთვის, ინფორმაციას მალავს. თუკი "შავი ჭირის" შემთხვევა დადასტურდება რა რისკების წინაშე დადგება ხალხი?- პრობლემური შემთხვევები ლაბო­რატო­რიებში აქამდეც ყოფილა როგო­რც სსრკ-ში, ისე შემდეგ რუსეთის ფედერაციაში. ამიტომაც იბადება კითხვა, რამდენად სრულფასოვანია ინფორმაცია, რომელსაც რუსეთი ავრცელებს. თუკი დავუშვებთ, რომ საქმე გვაქვს "შავი ჭირის" იმ შტამთან, რომელიც იწვევს ფილტვის დაზიანებას, და ის გავრცელდა (ანუ ერთი შემთხვევის გარდა, არის სხვებიც, რომლებიც არ არის იდენტიფიცირებული), არის რისკი, რომ გავრცელებამ ფართომასშტაბიანი ხასიათი მიიღოს.ხშირად ანალოგად ახსენებენ COVID-19-ს, რაც არასწორია, რადგან ის იყო ახალი ვირუსული ინფექცია, რომლის საწინააღმდეგოდაც სამკურნალო საშუალება არ არსებობდა. ვირუსული ინფექციის გავრცელების ტიპი სხვანაირია. "შავი ჭირის" პულმონურ ფორმას შეუძლია უფრო სწრაფად გავრცელება, ვიდრე დაავადების სხვა ფორმებს, მაგრამ ის ვერ გავრცელდება ისე სწრაფად, როგორც COVID-19 და სხვა ვირუსები. ვირუსული ინფექციის შემთხვევაში ადამიანი შეიძლება დაინფიცირდეს უფრო დიდ მანძილზეც. "შავი ჭირის" პულმონური ფორმის დროს დაინფიცირება შესაძლებელია, თუ მას აქვს ორ მეტრზე ახლო კონტაქტი და თუ იმ პირს უკვე გამოხატული აქვს სიმპტომები. "შავი ჭირის" გამომწვევი ბაქტერიის საწინააღმდეგოდ არსებობს ეფექტური ანტიბაქტერიული მკურნალობა, რაც იძლევა საშუალებას, დაავადების გამოვლენისთანავე დაიწყოს და კარგი შედეგიც მიიღონ. ყველაზე ცუდი სცენარით, შესაძლებელია დაავადება უფრო ფართომასშტაბიანად გავრცელდეს თვითონ რუსეთის ტერიტორიაზე და მეზობელ ქვეყნებშიც იყოს ერთეული შემთხვევები, მაგრამ ის, რომ ბაქტერიულმა ინფექციამ, თუნდაც ლაბორატორიულმა შტამმა, COVID-19-ის მსგავსი პანდემია გამოიწვიოს, პრაქტიკულად წარმოუდგენელია. ყველაზე ცუდი მოლოდინი ის არის, რომ შეიძლება ლოკალურად უფრო მეტ ადამიანს აღმოაჩნდეს და თუ დროულად ვერ მოხდება დიაგნოსტიკა, მძიმე მიმდინარეობა და მაღალი ლეტალობა ახასიათებს.- რა არის "შავი ჭირი"?- "შავი ჭირის" დაავადებას იწვევს ბაქტე­რია და უარყოფითი ჩხირი, რომელიც ერთ-ერთი ყველაზე საშიში ბაქტერიული აგენტია. ისტორიულად "შავი ჭირი" იყო ერთ-ერთი ვერაგი ინფექციური დაავადება, რომელიც მთელი ცივილიზაციების განადგურებას იწვევდა. თუმცა თანამედროვე ეპოქაში ანტიბიოტიკოთერაპიის დანერგვისა და ზედამხედველობის განვითარების შემდეგ დაახლოებით 50 წლის განმავლობაში "შავი ჭირის" მასობრივი აფეთქებები არ დაფიქსირებულა. იყო ეპიდემიოლოგიური ვითარების გაუარესება გარკვეულ ენდემურ კერებში, განსაკუთრებით აზიისა და აფრიკის კონტინენტებზე, მაგრამ გამომდინარე იქიდან, რომ არსებობს ეფექტური მკურნალობა, ის ადამიანისთვის ისეთ საფრთხეს ვეღარ ქმნიდა, როგორსაც წინა საუკუნეებში.დაავადების კლინიკური მიმდინარეობის სხვადასხვა ფორმა არსებობს. ის ვრცელდება მღრღნელებიდან და ინფიცირებუ­ლი რწყილებიდან, რის შედეგადაც სხვადასხვა კლინიკური ფორმა ვითარდება. ძირითადად გამოყოფენ ბუბონურ, სეპტიკურ და პულმონურ ფორმებს. ეს უკანასკნელი იშვიათი იყო. ბუნებრივი მიმდინარეობით პულმონური "შავი ჭირი" იშვიათად გვხვდებოდა, მაგრამ, როგორც ჩანს, ლაბორატორიულ შტამებს შეუძლიათ ასეთი ფორმის გამოწვევა.- როგორია პულმონური "შავი ჭირის" სიმპტომები და რამდენად სწრაფად შეიძლება გავრცელდეს ის ადამიანიდან ადამიანზე?- პულმონური "შავი ჭირის" მთავარი სიმპტომი და კლინიკური გამოვლინება რესპირატორული ტრაქტის დაზიანებაა. პირველ რიგში ზიანდება ფილტვები და იწვევს ძალიან მძიმე ორმხრივ პნევმონიას. მიმდინარეობს ფილტვის ქსოვილის დაზიანება. ამ დროს გამოხატულია ხველა, მკერდის არეში ტკივილი, ტუჩებისა და ცხვირის სილურჯე, მაღალი ცხელება და ინტოქ­სიკაცია. დაახლოებით 72 საათში შემთხვევა შეიძლება ლეტალურად დასრულდეს. თუმცა ამ ფორმის დროსაც, თუ სწრაფად მიიტანენ ეჭვს დაავადებაზე და დაიწყება ანტიბაქტერიული მკურნალობა, დიდი ალბათობით, პაციენტი გამოჯანმრთელდება. პულმონური ფორმა შეიძლება ადამიანიდან ადამიანზე გავრცელდეს. როდესაც ერთი პირი ინფიცირებულია და აწუხებს ხველა, ზედა სასუნთქი გზების დაზიანების შემთხვევაში წვეთოვანი გზით შეიძლება მეორე ადამიანი დაინფიცირდეს. მაგრამ თუ ვირუსული ინფექციებით ადამიანი შეიძლება 5-6 მეტრშიც დაინფიცირდეს, "შავი ჭირით" დაავადებისთვის აუცილებელია მჭიდრო, ინტენსიური კონტაქტი, დახურულ სივრცეში ყოფნა და ორ მეტრზე ნაკლები სიახლოვე.- ყირგიზეთმა, უზბეკეთმა და ყაზახეთმა საზღვრებზე უსაფრთხოების ზომები გააძლიერეს. ლიეტუვამ შესაძლოა რუსეთის მოქალაქეების ტრანზიტულად გადაადგილება აკრძალოს, თუ რუსეთში "შავი ჭირის" გავრცელების შესახებ ინფორმაცია დადასტურდება, აშშ კი ციმბი­რში პნევმონიური ჭირის სავარაუდო შემთხვე­ვის გამოვლ­ენის შემდეგ მოქალაქეებს რუსეთში გამგზავრებისგან თავის შეკავების­კენ მოუწოდებს, რა პოზიცია უნდა ჰქონდეს საქართველოს?შუა აზიის ქვეყნებს ინტენსიური მიმოსვლა აქვთ რუსეთის ფედერაციასთან და განსაკუთრებით იმ რეგიონთან, სადაც ეს დაავადება დაფიქსირდა. რეაგირებაც, ჩემი აზრით, ადეკვატურია. რაც შეეხება აშშ-სა და სხვა ქვეყნებს, რომლებიც შეშფოთებას გამოთქვამენ, ეს უფრო პრევენციული ხასიათისაა. საქმე გვაქვს მძიმე პათოგენთან და თადარიგს იჭერენ. რაც შეეხება საქართველოს, პირველ რიგში უნდა შესწავლილ იქნეს, არის თუ არა პირდაპირი მიმოსვლა იმ ქალაქებთან, სადაც ეს დაავადებაა დაფიქსირებული და კარანტინია გამოცხადებული; მეორე - უნდა მივყვეთ ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მითითებებს. თუ გაიცემა რეკომენდაციები ჩვენი რეგიონის ქვეყნებისთვის, რა თქმა უნდა, მათი შესრულება საქართველომ სწრაფად უნდა დაიწყოს.წყარო: კვირის პალიტრა

1792148880

ვაქცინა
წელს საქართველოში, დაახლოებით, 200 ათასი დოზა უფასო, 100%-ით განახლებული გრიპის ვაქცინის შემოტანა იგეგმება - ივანე ჩხაიძე

იაშვილის სახელობის ბავშვთა ცენტრალური საავადმყოფოს სამედიცინო დირექტორის, პროფესორ ივანე ჩხაიძის ინფორმაციით, წელს საქართველოში დაახლოებით 200 ათასი დოზა უფასო, 100%-ით განახლებული გრიპის ვაქცინის შემოტანა იგეგმება, რომელიც 3-კომპონენტიანია და მოიცავს 2 „ა“ ტიპის (მისურის და დარვინის შტამები) და 1 „ბე“ ტიპის (ტოკიოს შტამი) კომპონენტს.როგორც ივანე ჩხაიძემ აღნიშნა, გრიპის აქტიურობის პიკს დეკემბრის ბოლოსა და იანვრის დასაწყისში უნდა ველოდოთ.„მოლოდინი გვაქვს, რომ წლევანდელი სეზონი იქნება იმ სტატისტიკის ფარგლებში, რაზეც მრავალწლიანი მონაცემები მიუთითებს. ნოემბერში დაიწყება გრიპის შემთხვევების მატება, ხოლო დეკემბრის ბოლო და იანვრის დასაწყისი შესაძლოა, იყოს გრიპის აქტიურობის პიკი.სტატისტიკის თანახმად, 2026 წლის სეზონი ნაკლებად აქტიურია გასული 2 წელთან შედარებით - ნაკლებია მიმართვიანობა პირველადი ჯანდაცვის რგოლში, ასევე შემცირებულია ჰოსპიტალიზაციის მაჩვენებელი.რაც შეეხება იმას, თუ რა ტიპის ვირუსები ცირკულირებს. თუ დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის სტატისტიკას დავეყრდნობით, ყველაზე მეტი წილი მოდის რინოვირუსზე, ლაბორატორიულად დადასტურებული შემთხვევების 60% რინოვირუსით არის განპირობებული. ეს ნიშნავს, რომ მიმართვიანობა ფოკუსირებულია პირველად ჯანდაცვაზე და არა სტაციონარზე. ასევე ფიქსირდება იმ ტიპის ვირუსების მომატებული რაოდენობა, რაც მსუბუქი და საშუალო მიმდინარეობის დაავადებას იწვევს. ეს არის - ე.წ. ძველი კორონავირუსი, პარაგრიპი, ადენოვირუსი. ბოლო კვირების განმავლობაში, სტაბილურად ფიქსირდება კორონავირუსის შემთხვევებიც.ერთადერთი ქვეყანა სადაც ფიქსირდება გრიპის ადრეული აფეთქება და გრიპის ვირუსის ადრეული დასაწყისი, ეს იაპონიაა. გრიპის ვირუსი აგვისტოში დაფიქსირდა, რაც იმაზე მიუთითებს, რომ მიმდინარე სეზონი იქ გამორჩეულია. ამას, არანაირი გავლენა არ გააჩნია საქართველოზე არც პროგნოზულად და არც რეალური ზემოქმედების თვალსაზრისით. რადგან ქვეყანაში გრიპის შემთხვევები არ არის მომატებული და არც მნიშვნელოვანი ზეგავლენის მოხდენა არ შეუძლია, მოლოდინი გვაქვს, რომ გრიპის სეზონი წელს სტანდარტულად იქნება ისეთივე, როგორიც წინა წლებში იყო. ჩვენთან, ნოემბრიდან იწყება გრიპის გავრცელება. ოქტომბრის ბოლოს, ნოემბრის დასაწყისი ითვლება ვაქცინაციის იდეალურ პერიოდად. განსაკუთრებით ეს ეხება ე.წ. რისკ ჯგუფებს ( 65 წლის და უფროსი ასაკის პირები, გულ-სისხლძარღვთა სისტემის მძიმე დაავადებები, 2 წლამდე ასაკის ბავშვები, სამედიცინო პერსონალი და სხვა პირები).როგორც წესი, ვაქცინა შემოდის ოქტომბრის თვეში და იგეგმება დაახლოებით 200 ათასი დოზა უფასო ვაქცინის შემოტანა, რაც ქვეყნისთვის სავსებით საკმარისია“, - აღნიშნა ივანე ჩხაიძემ.ამასთან, განმარტა, თუ რატომ არის საჭირო გრიპის ვაქცინა ყოველ წელს.„მოცირკულირე გრიპის შტამები ყოველ წელს განსხვავებულია. გასულ წელს „ბე“ ტიპის გრიპის ვირუსი სჭარბობდა, 2 წლის უკან „ა“ ტიპის. გრიპის ვაქცინა არ განაპირობებს 1-წლიან დაცვას. გრიპის ვაქცინას დაცვის უნარი 6-8 თვის განმავლობაში აქვს საუკეთესო შემთხვევაში. წელს, ვაქცინის შემადგენლობა 100%-ით განახლებულია. 3-კომპონენტიანი ვაქცინა ნიშნავს, რომ ჩვენ წელს გვექნება შესაძლებლობა მოსახლეობას შევთავაზოთ გრიპის საწინააღმდეგო დაცვა და ამ ვაქცინაში შევა 2 „ა“ ტიპის ვირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინა და ერთი „ბე“ ტიპის ვირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინა.ასევე უნდა აღინიშნოს, რომ გრიპის საწინააღმდეგო სეზონური ვაქცინის ძირითად კომპონენტებს წარმოადგენს „ა“ გრიპის მისურის შტამი, ა ტიპის დარვინის შტამი და ტოკიოს შტამი“, - აღნიშნა ივანე ჩხაიძემ.Ipn.ge

1791357992

მედიცინა
რუსი ჩინოვნიკები მალავენ სასიკვდილო ჭირის მასობრივ აფეთქებებს - The Sun

რუსი ჩინოვნიკები მალავენ ირკუტსკის რეგიონში ფილტვის ჭირის მასობრივ აფეთქებას, რომელმაც უკვე იმსხვერპლა ერთი ადამიანი და კარანტინში მოათავსა 189 ადამიანი, - ამის შესახებ The Sun წერს.აღსანიშნავია, რომ ირკუტსკის ოლქის გუბერნატორმა იგორ კობზევმა უარი თქვა ფილტვის ჭირის აფეთქების საჯაროდ განხილვაზე და მხოლოდ „საშიში ინფექციური დაავადების“ გავრცელება ახსენა, რეგიონში მასობრივი ღონისძიებები კი გააუქმა. ამასობაში, ირკუტსკის რეგიონში ანტიბიოტიკების მარაგი უკვე ამოიწურა, რადგან შეშინებულმა მოსახლეობამ აფთიაქებს მიაშურა.რუსული მედია იუწყება, რომ ირკუტსკის ჭირის საწინააღმდეგო კვლევითი ინსტიტუტის სპეციალისტი, 28 წლის დარია შიპილოვა, ფილტვის ჭირით გარდაიცვალა. წინასწარი ინფორმაციით, მას ეს დაავადება რუსეთსა და მონღოლეთს შორის საზღვარზე ექსპედიციის დროს დაუდგინდა, სადაც სწრაფად გავრცელებული ინფექციების შემთხვევები დადასტურდა.The Sun-ის ჟურნალისტებმა ასევე გაარკვიეს, რომ ირკუტსკის ოლქის ბაიკალსკის მცხოვრებლებს ოფიციალური განცხადებით ურჩიეს, თავი აერიდებინათ შელეხოვში მოგზაურობისგან, თუმცა ეს შეტყობინება მოგვიანებით წაიშალა.გამოცემამ დასძინა, რომ ვლადიმერ პუტინის ადმინისტრაციის მთავარი ინფექციური დაავადებების ექიმი, ანა პოპოვა სასწრაფოდ მოსკოვიდან ირკუტსკის რეგიონშიც კი ჩაფრინდა, რათა საგანგებო რეაგირება პირადად აეღო, თუმცა დუმილი შეინარჩუნა.წამყვანმა რუსმა ეპიდემიოლოგმა მიხაილ ფავოროვმა, რომელიც ამჟამად შეერთებულ შტატებში იმყოფება, ჟურნალისტებს განუცხადა, რომ პოპოვას პირადად ირკუტსკში ყოფნა ნიშნავს, რომ სიტუაცია „საშინელი და კრიტიკულია“. მან აღნიშნა, რომ ამჟამად ფაქტების ფართომასშტაბიანი დაფარვა მიმდინარეობს.ვრცლად unian.net - ზე

1791177625

კლინიკა
თბილისში 259-საწოლიანი ფსიქიატრიული და ნარკოლოგიური საავადმყოფო აშენდება – პროექტისთვის 50 მლნ ლარია გათვალისწინებული

თბილისში ახალი, 259-საწოლიანი ფსიქიატრიული და ნარკოლოგიური საავადმყოფოს მშენებლობა და აღჭურვა იგეგმება. პროექტის ჯამური საინვესტიციო ბიუჯეტი 50 მლნ ლარს შეადგენს. ამის შესახებ ფინანსთა სამინისტროს მიერ მომზადებულ, 2027 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის პროექტის პირველად ვერსიაშია აღნიშნული.პროექტის განმახორციელებელია საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო.ბიუჯეტის პროექტის მიხედვით, ფსიქიატრიული და ნარკოლოგიური საავადმყოფო თბილისში, სახელმწიფო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე აშენდება.დოკუმენტის თანახმად, პროექტის მიზანია არსებული ამორტიზებული ინფრასტრუქტურისა და საწოლფონდის დეფიციტის აღმოფხვრა, სამედიცინო სიმძლავრეების გაფართოება და ახალი, სპეციალიზებული, საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი და უსაფრთხო სერვისების დანერგვა და მათი ხელმისაწვდომობის გაზრდა.ახალი ინფრასტრუქტურა ჯამში 259 საწოლს მოიცავს, მათ შორის 174 ფსიქიატრიულ და 85 ნარკოლოგიურ საწოლს.როგორც დოკუმენტში ვკითხულობთ, მრავალპროფილური სამედიცინო კომპლექსი გააერთიანებს ბავშვთა და მოზარდთა ფსიქიატრიას, დუალური დიაგნოზის მართვის, მოზრდილთა ფსიქიატრიულ და ნარკოლოგიურ განყოფილებებს, ამბულატორიას, ჩანაცვლებით თერაპიას, ლაბორატორიას, სარეაბილიტაციო, ადმინისტრაციულ და ტექნიკურ ბლოკებს.პროექტის ფარგლებში ასევე გათვალისწინებულია სქესის მიხედვით მკაცრად განცალკევებული და უსაფრთხო გარემოს შექმნა.პროექტის მოსალოდნელი შუალედური შედეგის მიხედვით, 2031 წლისთვის უნდა დასრულდეს ახალი, 259-საწოლიანი კლინიკის შენობის სამშენებლო-სამონტაჟო სამუშაოები, მისი თანამედროვე სამედიცინო ტექნოლოგიებითა და ინვენტარით სრულად აღჭურვა, მართვის გუნდის ჩამოყალიბება და 200 ახალი კვალიფიციური კადრის მობილიზება/მომზადება.დოკუმენტის თანახმად, 2027–2031 წლებში სამშენებლო სამუშაოებისთვის ყოველწლიურად 8 მლნ ლარია გათვალისწინებული, ჯამში 40 მლნ ლარი, ხოლო ტექნოლოგიური აღჭურვისთვის 2030 წელს 6 მლნ, 2031 წელს კი 4 მლნ ლარი გამოიყოფა.დოკუმენტის მიხედვით, კლინიკის სრული და გამართული ოპერირება 2031 წლიდან არის დაგეგმილი. ბიუჯეტის პროექტის მიხედვით, „შედეგად გაიზრდება ფსიქიკური ჯანმრთელობისა და ნარკოლოგიური სერვისების გეოგრაფიული და ფინანსური ხელმისაწვდომობა, აღმოიფხვრება ნარკოლოგიურ დეტოქსიკაციაზე ლოდინის რიგები და შემცირდება პაციენტთა ოჯახების მიერ „ჯიბიდან გადახდები“.ამასთან, პროექტის საბოლოო მიზნად კლინიკის სრული ფინანსური თვითკმარი ოპერირების უზრუნველყოფაა განსაზღვრული.ცნობისთვის, ამ ეტაპზე 2027 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის პროექტის პირველადი ვერსია გასაჯაროვდა. მის საბოლოო დამტკიცებამდე დოკუმენტში ცვლილებებისა და კორექტირებების შეტანაა შესაძლებელი.BPN

1790928750