მიგრანტები
იტალიამ ესპანეთთან თავისუფალი მიმოსვლის შეთანხმება შეაჩერა

იტალიამ ესპანეთთან შენგენის თავისუფალი მიმოსვლის შეთანხმება შეაჩერა. ამის შესახებ ინფორმაციას საინფორმაციო სააგენტო Reuters ავრცელებს.არსებული ინფორმაციით, იტალიამ ესპანეთთან შენგენის თავისუფალი მიმოსვლის შეთანხმება ერთი თვით შეაჩერა.გადაწყვეტილება ესპანეთის სეუტას ანკავში მაროკოდან მიგრანტების მასობრივ შეჭრას უკავშირდება.იტალიას სახმელეთო საზღვარი არ გააჩნია ესპანეთთან, თუმცა აღნიშნული გადაწყვეტილება შეეხება პირებს, რომლებიც ორ ქვეყანას შორის თვითმფრინავით ან გემით მოგზაურობენ და მათ პასპორტის ჩვენება მოუწევთ.იტალიის შინაგან საქმეთა სამინისტროს განცხადებით, ისინი საფრანგეთთან შეთანხმდნენ საფრანგეთ-იტალიის საზღვარზე კონტროლის გაძლიერებაზე, რათა აღკვეთონ არალეგალური მიგრანტების შეღწევა.იტალიის გადაწყვეტილება ესპანეთის განცხადებას მოჰყვა, რომლის თანახმადაც მადრიდმა შეაჩერა სეუტაში მიგრანტების შეჭრა და აღნიშნა, რომ 50,000 ადამიანიდან, რომლებმაც საზღვარი გადაკვეთეს, უმრავლესობა ნებაყოფლობით დაბრუნდა უკან.

1785565515

აჭარული ხაჭაპური
მსოფლიოში საუკეთესო კერძები გამოვლინდა - რეიტინგში ორი ქართული კერძია

მსოფლიოს საუკეთესო 100 კერძს შორის ქართული სამზარეულოდან მწვადი და აჭარული ხაჭაპური მოხვდა - ამის შესახებ აღნიშნულია Tasteatlas-ის განახლებულ რეიტინგში.უფრო კონკრეტულად, 100 საუკეთესო კერძს შორის მწვადი 86-ე ადგილზეა 4.34 ქულით, ხოლო აჭარული ხაჭაპური 4.33 ქულით 91-ე ადგილს იკავებს.Tasteatlas-ის მონაცემებით მსოფლიოში საუკეთესო კერძი პარაგვაის ვორი-ვორია. აღსანიშნავია, რომ საუკეთესო 10 კერძიდან 3 იტალიური სამზარეულოდანაა.კერძოდ, 2025-26 წლების საუკეთესო კერძების ათეული ასე გამოიყურება: პარაგვაი - vori-vori იტალია - Pizza Napoletana იტალია - Tajarin al tartufo bianco d'Alba ინდონეზია - Sate kambing თურქეთი - Oltu cağ kebabı საბერძნეთი - Kontosouvli პერუ - Arroz tapado სერბეთი - Komplet lepinja მექსიკა - Quesabirria (Birria tacos) იტალია - Pappardelle al cinghiale ინფორმაციისთვის, რეიტინგი ემყარება მომხმარებელთა შეფასებას. 453 720 პირის მიერ მსოფლიოს 11 781 კერძის შეფასების მიხედვით კი გამოვლინდა საუკეთესო 100 კერძი.

1785408503

მოწევა
ესპანეთში კაფეების ტერასებსა და პლაჟებზე მოწევა მალე 200-დან 600 ევრომდე ჯარიმით დაისჯება

ესპანეთი კაფეებისა და რესტორნების ტერასებზე, პლაჟებზე, ავტობუსის გაჩერებებსა და ღია ცის ქვეშ კონცერტებზე მოწევის აკრძალვას გეგმავს, ახალი წესების დამრღვევებს კი 200-დან 600 ევრომდე ჯარიმა დაეკისრებათ.აკრძალვა ამით არ შემოიფარგლება - ესპანეთის ყველა ქალაქი და სოფელი სკოლების, უნივერსიტეტების, საავადმყოფოების, სპორტული ცენტრების, პარკების, სათამაშო მოედნების, მუზეუმების, ბიბლიოთეკებისა და კულტურული ცენტრების გარშემო მინიმუმ 15 მეტრის რადიუსით ეგრეთ წოდებულ „მოწევისგან თავისუფალ პერიმეტრებს“ შექმნის.კანონი ცალკე ცვლის არასრულწლოვნებისთვის განკუთვნილ წესებს. ამჟამად ესპანეთში 18 წლამდე ასაკის პირებისთვის თამბაქოს მიყიდვა უკანონოა და ახლა ამ მავნე ჩვევაზე მათი დამოკიდებულებაც აიკრძალება: თუ მათ ქუჩაში სიგარეტის მოწევისას დაინახავენ, ასეთ მწეველებს საზოგადოებისთვის სასარგებლო შრომა დაეკისრებათ.ვრცლად euro-pulse – ზე

1785394965

Netflix
საქართველო Netflix-ზე - საერთაშორისო შოუს ერთ-ერთი მთავარი ეპიზოდი საქართველოს მიეძღვნება

ტურიზმის ეროვნული ადმინისტრაციის მარკეტინგული კამპანიის ფარგლებში, საერთაშორისო შოუს გადაღებები საქართველოში გაიმართა. პროექტის წამყვანი, ჰოლივუდის მსახიობი შეილინ ვუდლი, რომელიც ცნობილია სერიალიდან Big Little Lies და ფილმებიდან Divergent, The Fault in Our Stars და სხვა, გადამღებ ჯგუფთან ერთად საქართველოს სხვადასხვა რეგიონს ეწვია.თბილისის შემდეგ გადაღებები აჭარაში, სამეგრელოში, იმერეთში, სამცხე-ჯავახეთსა და მცხეთა-მთიანეთში გაიმართა. მსახიობი ადგილობრივ კულტურას, ტრადიციულ რეცეპტებსა და თითოეული რეგიონის თავისებურებებს უშუალოდ ადგილზე გაეცნო.საერთაშორისო შოუს ერთ-ერთი მთავარი ეპიზოდი სრულად საქართველოს მიეძღვნება და ქვეყნის ტურისტულ, გასტრონომიულ და კულტურულ მრავალფეროვნებას წარმოაჩენს.გადაღებული მასალა გლობალურ სტრიმინგპლატფორმა Netflix-ზეგანთავსდება და საერთაშორისო აუდიტორიას საქართველოს კიდევ უფრო ფართოდ გააცნობს.ინფორმაციას ტურიზმის ეროვნული ადმინისტრაცია ავრცელებს. 

1785216380

პუტინი
პუტინი: რუსეთის მხრიდან უკრაინის მიმართ "არანაირი აგრესია არ არსებობს" და ომი რუსეთს არ დაუწყია

რუსეთის პრეზიდენტის, ვლადიმირ პუტინის მტკიცებით, რუსეთის მხრიდან უკრაინის მიმართ "არანაირი აგრესია" არ არსებობს. მანვე თქვა, რომ რუსეთს "არანაირი ომი არ დაუწყია".ამის შესახებ პუტინმა რუსეთის საზღვაო ძალების სამხედროებთან საუბრისას ილაპარაკა.პუტინი ირწმუნება, რომ რუსეთის მიერ დაწყებული ომი "მხოლოდ" უკრაინის საბრძოლო მოქმედებს პასუხობს. მისივე მტკიცებით, რუსეთის მიერ ოკუპირებული უკრაინული ტერიტორიები "ყოველთვის რუსეთზე ორიენტირდებოდნენ"."ალბათ ხედავთ, როდესაც გათავისუფლებულ დასახლებულ პუნქტებში შედიხართ, რა ხდება ან რა ხდებოდა იქ. კითხვა: რატომ ხდება ეს? და რა? ეს განა რუსეთის აგრესიის გამო ხდება? ე.წ. აგრესიის. რა თქმა უნდა, არა. არც არანაირი აგრესია არ არსებობს, რადგან, როგორც უკვე მრავალჯერ ვთქვი და მსურს, კიდევ ერთხელ გავუსვა ხაზი: ჩვენ არანაირი ომი არ დაგვიწყია. ჩვენ მხოლოდ იმ საბრძოლო მოქმედებებზე პასუხი დავიწყეთ, იმ ომზე, რომელმაც კიევის დღევანდელმა რეჟიმმა დასავლეთის მხარდაჭერით გააჩაღა უკრაინის იმდროინდელი სამხრეთ-დასავლეთის მიმართ, რომელიც ყოველთვის რუსეთზე ორიენტირდებოდა". - თქვა პუტინმა.tabula.ge

1785145721

საწვავის რიგები რუსეთში
რუსეთის საწვავის ბაზარზე არსებული სირთულეები დროებითია - პუტინი

რუსეთის საწვავის ბაზარზე არსებული სირთულეები დროებითია და საერთო ეკონომიკურ დინამიკაზე გავლენას არ მოახდენს, - ამის შესახებ რუსეთის პრეზიდენტმა ვლადიმერ პუტინმა მთავრობის სხდომაზე განაცხადა.„შიდა ეკონომიკის, მისი ძირითადი სექტორების მდგომარეობა სტაბილურია, მიუხედავად გარე მცდელობებისა, რომ საწვავისა და ენერგეტიკის სექტორში სიტუაციის დესტაბილიზაცია მოახდინონ, - აღნიშნა პუტინმა.მისი მტკიცებით, რუსეთის მშპ მაისში 0.3%-ით გაიზარდა, 2026 წლის პირველი ხუთი თვის განმავლობაში კი - 0.2%-ით.„ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს მონაცემებით, რუსეთის მშპ მაისში მოკრძალებული ტემპით, მაგრამ მაინც გაიზარდა და დადებით ზონაში დარჩა -ზრდამ 0.3% შეადგინა. მხოლოდ მიმდინარე წლის პირველი 5 თვის განმავლობაში ზრდამ 0.2% შეადგინა“, - აღნიშნა პუტინმა.

1784796353

სოციალური მედია
საფრანგეთმა მიიღო კანონი, რომელიც 15 წლამდე ასაკის პირებს სოციალურ მედიაზე წვდომას უკრძალავს

საფრანგეთის პარლამენტმა დაამტკიცა კანონი, რომელიც 2027 წლის იანვრიდან 15 წლამდე ასაკის პირებისთვის სოციალური მედიის აკრძალვას ითვალისწინებს, - ინფორმაციას BBC-ი ავრცელებს.კანონის თანახმად, საფრანგეთში ყველამ უნდა დაადასტუროს საკუთარი ასაკი სოციალურ მედიაზე წვდომისთვის.კანონი ორ ეტაპად განხორციელდება: სექტემბრიდან 15 წლამდე ასაკის პირები ვერ შეძლებენ ანგარიშების გახსნას და ყველა ახალ ანგარიშზე ასაკის დადასტურება იქნება საჭირო, 2027 წლის იანვრიდან კი ეს წესი ყველა არსებულ ანგარიშზე გავრცელდება - რაც იმას ნიშნავს, რომ საფრანგეთში სოციალური მედიის გამოსაყენებლად ყველას მოუწევს დაამტკიცოს, რომ 15 წელზე მეტი ასაკისაა.აკრძალვის ამოქმედების შემდეგ, სოციალური მედიის პლატფორმებს მოუწევთ საფრანგეთის კონფიდენციალურობის მარეგულირებელი ორგანოს მიერ დამტკიცებული ასაკის დადასტურების ინსტრუმენტების გამოყენება.მაისში, ევროკომისიის პრეზიდენტი ურსულა ფონ დერ ლაიენი ევროპაში ბავშვებისთვის სოციალური მედიის შეზღუდვის შეთავაზებით გამოვიდა და განაცხადა, რომ ახალი კანონმდებლობის წარდგენა შესაძლოა თვეებში მოხდეს.ipn.ge

1784720416

კანადა
აშშ-მა კანადური პროდუქციის ფართო სპექტრზე 50-პროცენტიანი ტარიფი დააწესა

თეთრი სახლის ინფორმაციით, აშშ-მა კანადური პროდუქციის ფართო სპექტრზე 50-პროცენტიანი ტარიფი დააწესა. მათივე ცნობით, ეს ნაბიჯი კანადის მიერ აშშ-ის ავტომობილების, ალკოჰოლისა და რძის პროდუქტების მიმართ „დისკრიმინაციული მოპყრობის“ საპასუხოდ ხდება.„პრეზიდენტი ტრამპი ზომებს იღებს, რათა კანადამ პასუხი აგოს აშშ-ის კომერციის მიმართ დისკრიმინაციის, არაგონივრული და არათანაბარი მოპყრობისთვის, რაც შრომისმოყვარე ამერიკელებს ტვირთად დააწვა და ისინი არახელსაყრელ მდგომარეობაში ჩააგდო“, – ნათქვამია განცხადებაში.თეთრი სახლის ცნობით, ტარიფები არაერთ პროდუქტს მოიცავს, რომელთა შორისაა ტექნიკა, ღვინო, ჰოკეის ჯოხები, ცემენტი და მრავალი სხვა. როგორც ცნობილია, ტარიფები 30 დღეში შევა ძალაში.აღსანიშნავია, რომ კანადაში მომხდარმა ტყის ხანძრებმა ოტავასა და ვაშინგტონს შორის დაძაბულობა გაზარდა. ტყის ხანძრით გამოწვეულმა კვამლმა, კანადის გარდა, აშშ-ის ქალაქები, მათ შორის ნიუ იორკი და ვაშინგტონი მოიცვა. დონალდ ტრამპმა ჟურნალისტებს განუცხადა, რომ კანადამ ონტარიოს ხანძრების კონტროლს უკეთ უნდა გაართვას თავი, წინააღმდეგ შემთხვევაში აშშ კანადურ საქონელზე ტარიფებს გაზრდის.

1784617180

ზღვის მცენარე
ანტარქტიდის ზღვის ორგანიზმი მელანომის წინააღმდეგ, აღმოჩენა, რომელმაც შესაძლოა ონკოლოგიის მილიარდიან ბაზარზე ახალი მიმართულება შექმნას

ანტარქტიდის პაწაწინა ორგანიზმი და მილიარდიანი ონკოლოგიური ბაზარი, - როგორ შეიძლება ზღვის ფსკერზე აღმოჩენილმა ბაქტერიამ მელანომის მკურნალობის ახალი ეკონომიკა შექმნას?ანტარქტიდის ყინულოვან წყლებში მცხოვრები პაწაწინა ზღვის ორგანიზმი, ასციდია, შესაძლოა მხოლოდ სამეცნიერო აღმოჩენა არ აღმოჩნდეს. ის შეიძლება იქცეს ერთ-ერთ მნიშვნელოვან მიმართულებად იმ გლობალურ ბრძოლაში, სადაც მედიცინა, ბიოტექნოლოგია და ფარმაცევტული ეკონომიკა ერთმანეთს სულ უფრო მჭიდროდ უკავშირდება. საუბარია მელანომაზე, კანის კიბოს ყველაზე აგრესიულ ფორმაზე, რომლის მკურნალობაც ბოლო წლებში მნიშვნელოვნად გაუმჯობესდა, თუმცა დაავადება კვლავ სერიოზულ სამედიცინო და ეკონომიკურ გამოწვევად რჩება. ახალი კვლევის მთავარი არსი ის არის, რომ ანტარქტიდის ასციდიაში მცხოვრები ბაქტერია წარმოქმნის ბუნებრივ ნაერთს, რომელიც მელანომის უჯრედებს ანადგურებს ისე, რომ ნორმალურ უჯრედებზე ზიანი მინიმალურია ან არ ფიქსირდება. სწორედ ეს სელექციურობაა ის თვისება, რომელიც ნებისმიერი ახალი ანტიკიბოს პრეპარატისთვის გადამწყვეტია.სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტის, Desert Research Institute-ისა და Scripps Institution of Oceanography-ის მკვლევრები ახლახან დაბრუნდნენ ანტარქტიდიდან ექვსკვირიანი ექსპედიციიდან, რომლის მიზანიც იყო ასციდიების, იგივე sea squirts-ის, ნიმუშების შეგროვება და იმ ბაქტერიული ნაერთის უკეთ შესწავლა, რომელიც მელანომასთან ბრძოლის პოტენციალს აჩვენებს. საუბარია Synoicum adareanum-ზე, ანტარქტიდის წყლებში გავრცელებულ ასციდიაზე, რომლის მიკრობიომშიც მეცნიერებმა ადრე უკვე მიაკვლიეს palmerolide A-სთან დაკავშირებულ ბიოსინთეზურ პოტენციალს. 2021 წელს DRI-ის მიერ გამოქვეყნებული მონაცემებით, palmerolide A-ს წარმოქმნა უკავშირდება ბაქტერიას, რომელიც ამ ასციდიის შიგნით ცხოვრობს, ხოლო ახალი ექსპედიცია სწორედ ამ ურთიერთობის უკეთ გაგებას და ნაერთის სამომავლო გამოყენებისთვის საჭირო ცოდნის დაგროვებას ემსახურებოდა.ამ აღმოჩენის მიმართ ინტერესი გასაგებია, რადგან მელანომა გლობალურად მზარდი პრობლემაა. კიბოს კვლევის საერთაშორისო სააგენტოს, IARC-ის მონაცემებით, 2022 წელს მსოფლიოში მელანომის დაახლოებით 330 ათასი ახალი შემთხვევა და თითქმის 60 ათასი გარდაცვალება დაფიქსირდა. უფრო ადრინდელი გლობალური შეფასებით, თუ 2020 წლის მაჩვენებლები შენარჩუნდება, 2040 წლისთვის მელანომის ახალი შემთხვევები 510 ათასამდე, ხოლო გარდაცვალებები 96 ათასამდე შეიძლება გაიზარდოს. ეს ნიშნავს, რომ მელანომა მხოლოდ სამედიცინო პრობლემა არ არის, ის არის ხარჯიანი დაავადება ჯანდაცვის სისტემებისთვის, სადაზღვევო სექტორისთვის, ფარმაცევტული ინდუსტრიისთვის და შრომის ბაზრისთვისაც.აშშ-ის მაგალითი კარგად აჩვენებს პრობლემის მასშტაბს მაღალი შემოსავლის მქონე ბაზარზე, სადაც დიაგნოსტიკა და მკურნალობა შედარებით განვითარებულია. American Cancer Society-ის 2026 წლის შეფასებით, აშშ-ში წელს მელანომის დაახლოებით 112 ათასი ახალი ინვაზიური შემთხვევა და 8 510 გარდაცვალებაა მოსალოდნელი. ორგანიზაცია ასევე აღნიშნავს, რომ მელანომით სიკვდილიანობა 2013-2022 წლებში სწრაფად შემცირდა, რაც დიდწილად მკურნალობის გაუმჯობესებას უკავშირდება. ეს მნიშვნელოვანი კონტექსტია, რადგან ახალი პრეპარატის ეკონომიკური ღირებულება მხოლოდ სიცოცხლის გადარჩენით არ იზომება. ის იზომება ასევე იმით, რამდენად ამცირებს ძვირადღირებული მკურნალობის საჭიროებას, ჰოსპიტალიზაციას, გვერდითი ეფექტების მართვის ხარჯს და პაციენტის შრომისუნარიანობის დაკარგვას.ბიზნესკუთხით, ანტარქტიდის ასციდიაზე დაფუძნებული კვლევა უნდა განვიხილოთ ონკოლოგიური მედიკამენტების სწრაფად მზარდ გლობალურ ბაზარში. IQVIA-ს 2025 წლის გლობალური ონკოლოგიური ტენდენციების ანგარიშის მიხედვით, კიბოს სამკურნალო მედიკამენტებზე გლობალური დანახარჯი 2024 წელს 252 მილიარდ დოლარამდე გაიზარდა და 2029 წლისთვის 441 მილიარდ დოლარს მიაღწევს. სხვაობა 189 მილიარდი დოლარია, რაც ხუთ წელიწადში დაახლოებით 75%-იან ზრდას ნიშნავს. ეს ზრდა აჩვენებს, რატომ ეძებენ უნივერსიტეტები, ბიოტექნოლოგიური კომპანიები და ფარმაცევტული გიგანტები ახალ მოლეკულებს ყველაზე შორეულ ეკოსისტემებშიც კი, მათ შორის ანტარქტიდის ზღვის ფსკერზე.აქ მნიშვნელოვანია სიფრთხილე, რადგან აღმოჩენა ჯერ არ ნიშნავს ბაზარზე გამოსულ წამალს. სამხრეთ ფლორიდის უნივერსიტეტის ქიმიის პროფესორი ბილ ბეიკერი განმარტავს, რომ ნაერთმა მელანომის უჯრედებზე დამაიმედებელი შედეგი აჩვენა, მათ შორის ცხოველურ მოდელში, თუმცა ადამიანებზე კლინიკურ კვლევებამდე ჯერ გრძელი გზა რჩება. საჭიროა უფრო მასშტაბური კვლევა თაგვებზე, შემდეგ სხვა ცხოველურ მოდელებზე უსაფრთხოების დადასტურება, შემდეგ კი ადამიანებზე მკაცრად რეგულირებული კლინიკური ფაზები. ამ ეტაპზე სწორი ფორმულირებაა არა „მეცნიერებმა მელანომის წამალს მიაგნეს“, არამედ, „მეცნიერებმა ბუნებრივ ნაერთში მელანომის საწინააღმდეგო პრეპარატის პერსპექტიული კანდიდატი დაინახეს“.ეკონომიკური თვალსაზრისით, ყველაზე რთული ნაწილი არა აღმოჩენა, არამედ მასშტაბირებაა. ბილ ბეიკერის შეფასებით, ბუნებრივი წყაროდან მიღებული ნივთიერების რაოდენობა ძალიან მცირეა, ხოლო დიდი მოცულობით ასციდიების შეგროვება ანტარქტიდის ეკოსისტემას დააზიანებდა. სწორედ ამიტომ, შემდეგი ეტაპის მთავარი ამოცანაა ნაერთის ლაბორატორიულად, სინთეზურად ან ბიოტექნოლოგიური მეთოდით რეპროდუცირება. თუ მეცნიერები ვერ შეძლებენ ნაერთის სტაბილურად, იაფად და ეკოლოგიურად უსაფრთხოდ წარმოებას, აღმოჩენა შეიძლება დარჩეს აკადემიურ წარმატებად და არა კომერციულ პროდუქტად. თუ ეს ბარიერი გადაილახა, მაშინ კვლევა შეიძლება გადაიქცეს მაღალღირებულ ინტელექტუალურ საკუთრებად, პატენტად, ლიცენზიად, უნივერსიტეტიდან გამოყოფილ ბიოტექნოლოგიურ სტარტაპად ან ფარმაცევტულ კომპანიასთან პარტნიორობად.ბიუჯეტის ნაწილში მკაფიოდ უნდა ითქვას, რომ კონკრეტული ექვსკვირიანი ექსპედიციის სრული ღირებულება საჯაროდ გამოქვეყნებულ წყაროებში არ არის მითითებული. ცნობილია, რომ პროექტს მხარს უჭერს აშშ-ის ეროვნული სამეცნიერო ფონდი, National Science Foundation, თუმცა ექსპედიციის ზუსტი ბიუჯეტი, ლაბორატორიული ეტაპის ხარჯი და მომავალი კლინიკური კვლევების სავარაუდო ღირებულება საჯაროდ არ დასახელებულა. ამის მიუხედავად, ფარმაცევტული ეკონომიკის ლოგიკა ცხადია: თუ ბუნებრივ ნაერთზე დაფუძნებული მელანომის კანდიდატი პრეპარატი კლინიკურ ფაზებში გადავა, ხარჯები უკვე მილიონობით დოლარში გაიზრდება, ხოლო წარმატების შემთხვევაში, ბაზრის პოტენციალი მილიარდიან ონკოლოგიურ სექტორში მოხვდება. აქ საჭიროა კონსერვატიული გათვლა: თუნდაც ჰიპოთეტურად, 2029 წლისთვის პროგნოზირებული 441 მილიარდი დოლარის გლობალური ონკოლოგიური მედიკამენტების ბაზრის მხოლოდ 0.1% შეადგენს დაახლოებით 441 მილიონ დოლარს წელიწადში, ხოლო 0.5% უკვე დაახლოებით 2.2 მილიარდ დოლარს. ეს არ არის ამ კონკრეტული ნაერთის პროგნოზი, არამედ მხოლოდ ბაზრის მასშტაბის საილუსტრაციო გამოთვლაა, რომელიც აჩვენებს, რატომ არის ასეთი ადრეული სამეცნიერო აღმოჩენები ბიზნესისთვისაც მნიშვნელოვანი.ამ ამბავს კიდევ ერთი ფართო სურათი აქვს, ბუნებრივი წყაროებიდან წამლების შექმნის ისტორია. თანამედროვე ფარმაცევტიკაში ბუნებრივი ნაერთები და მათზე დაფუძნებული ქიმიური სტრუქტურები ათწლეულების განმავლობაში მნიშვნელოვანი წყარო იყო ახალი პრეპარატებისთვის. PubMed-ში გამოქვეყნებული მიმოხილვები აჩვენებს, რომ ბუნებრივი პროდუქტები და მათი წარმოებულები კვლავ მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ ახალი მედიკამენტების აღმოჩენაში, განსაკუთრებით ონკოლოგიაში და ინფექციურ დაავადებებში. ზღვის ორგანიზმებიდან მიღებულმა ნაერთებმა უკვე შექმნა რამდენიმე მნიშვნელოვანი ანტიკიბოს პრეპარატის საფუძველი. ამიტომ ანტარქტიდის ასციდიის კვლევა არ არის იზოლირებული კურიოზი, ის ჯდება უფრო დიდ ტრენდში, სადაც ბიომრავალფეროვნება ფარმაცევტული ინოვაციის ნედლეულად იქცევა.ამავდროულად, ანტარქტიდის შემთხვევა აჩენს ბიოეთიკურ და ეკოლოგიურ კითხვებსაც. თუ უნიკალური ორგანიზმები ანტარქტიდის ეკოსისტემაში ცხოვრობენ, მათი კომერციული გამოყენება ვერ იქნება მხოლოდ ბიზნესის საკითხი. აუცილებელია ეკოსისტემის დაცვა, ნიმუშების შეზღუდული აღება, სინთეზური წარმოების განვითარება და კვლევის გამჭვირვალობა. მომავალი კონკურენცია მხოლოდ იმაზე არ იქნება, ვინ იპოვის ახალ ნაერთს, არამედ იმაზეც, ვინ შეძლებს მის წარმოებას ისე, რომ ბუნებრივი გარემო არ დაზიანდეს. სწორედ ამიტომ, მეცნიერები ხაზს უსვამენ, რომ ასციდიების მასობრივი შეგროვება გამოსავალი არ არის, გამოსავალია ლაბორატორიული რეპროდუცირება და ბაქტერიის ბიოლოგიის უკეთ შესწავლა.ჯანდაცვის სისტემებისთვის ასეთი აღმოჩენის პოტენციური ეფექტი რამდენიმე მიმართულებით შეიძლება გამოიხატოს. პირველი, თუ ნაერთი რეალურად სელექციურად მოქმედებს კიბოს უჯრედებზე, შეიძლება შემცირდეს მკურნალობის ტოქსიკურობა და გვერდითი ეფექტების მართვის ხარჯი. მეორე, თუ პრეპარატი არსებულ იმუნოთერაპიებთან ან მიზნობრივ თერაპიებთან კომბინაციაში ეფექტიანი აღმოჩნდება, შესაძლოა გაჩნდეს მკურნალობის ახალი სქემები იმ პაციენტებისთვის, ვისაც არსებული მკურნალობა აღარ ეხმარება. მესამე, ფარმაცევტული ბიზნესისთვის ეს არის ახალი ინტელექტუალური საკუთრების შესაძლებლობა იმ ბაზარზე, სადაც ინოვაციური ონკოლოგიური პრეპარატები ერთ-ერთი ყველაზე ძვირადღირებული და მაღალმარჟიანი პროდუქტებია. თუმცა ყველა ეს ეფექტი პირობითია და დამოკიდებულია კლინიკური კვლევების შედეგებზე, უსაფრთხოებაზე, წარმოების თვითღირებულებასა და რეგულატორების გადაწყვეტილებებზე.საბოლოოდ, ანტარქტიდის პაწაწინა ზღვის ორგანიზმის ამბავი მხოლოდ საინტერესო სამეცნიერო აღმოჩენა არ არის. ის აჩვენებს, როგორ იცვლება თანამედროვე ფარმაცევტული ეკონომიკა. ახალი წამლის ძიება შეიძლება დაიწყოს არა მხოლოდ ლაბორატორიის თაროზე, არამედ პლანეტის ყველაზე ცივ და შორეულ ეკოსისტემაში. თუ palmerolide A-სთან დაკავშირებული კვლევა წარმატებით მივა კლინიკურ ეტაპამდე, ეს იქნება მაგალითი იმისა, როგორ შეიძლება ბიომრავალფეროვნება, ფუნდამენტური მეცნიერება და მილიარდიანი ონკოლოგიური ბაზარი ერთ წერტილში გადაიკვეთოს. მაგრამ დღეს, ყველაზე ზუსტი შეფასება ასეთია: მეცნიერებმა აღმოაჩინეს არა მზა წამალი, არამედ პერსპექტიული გზა, რომლის კომერციულ და სამედიცინო ღირებულებას მომდევნო კვლევები განსაზღვრავს.

1784352240

შვედეთი
რომელ ქვეყნებშია ცხოვრების ყველაზე მაღალი ხარისხი - 2026 წლის რეიტინგი

2026 წლის ცხოვრების ხარისხის რეიტინგში პირველ ადგილს შვედეთი იკავებს, მას დანია და კანადა მოსდევს, - ამის შესახებ ირკვევა The Wharton School-ის 2026 წლის მონაცემებზე დაყრდნობით Visual Capitalist-ის მიერ მომზადებული სტატიიდან.მონაცემები აჩვენებს, რომ ცხოვრების ხარისხით მსოფლიოს საუკეთესო 30 ქვეყანას შორის 20 ევროპულია, მათ შორის, განსაკუთრებით გამოირჩევიან სკანდინავიური ქვეყნები.აღსანიშნავია, რომ აშშ რეიტინგში 27-ე ადგილს იკავებს და „დიდი შვიდეულის“ (G7) ქვეყნებს შორის ბოლო პოზიციაზეა.„ბიზნესპრესნიუსი“ აღნიშნულ მონაცემებზე დაყრდნობით გთავაზობთ 10 ქვეყანასაც ცხოვრების საუკეთესო ხარისხით: შვედეთი - 100 ქულა; დანია - 98.2 ქულა; კანადა - 95 ქულა; შვეიცარია - 94.8 ქულა; ფინეთი - 92.4 ქულა; ნორვეგია - 92.4 ქულა; ნიდერლანდები - 90.8 ქულა; ავსტრალია - 87.5 ქულა; გერმანია - 82.9 ქულა; ბელგია - 78.6 ქულა.

1784352000

ganatleba
რომელი ქვეყნები ხარჯავენ განათლებაზე მშპ-ის ყველაზე დიდ წილს

კირიბატი მთლიანი შიდა პროდუქტის (მშპ) 16.4%-ს განათლებაზე ხარჯავს, რაც მსოფლიოში ყველაზე მაღალი წილია - ამის შესახებ აღნიშნულია Visual Capitalist-ის პუბლიკაციაში, რომელიც მოიცავს 181 ქვეყნის მონაცემებს.როგორც გამოცემა წერს, შემოსავლების დონის განსხვავების მიუხედავად, ქვეყნების უმეტესობა მშპ-ს 4%-დან 6%-მდე ინვესტირებას განათლებაში ახდენენ. თუმცა, გასათვალისწინებელია, რომ განათლებაზე მშპ-ის უფრო მაღალი წილის გამოყოფა ავტომატურად არ განაპირობებს უკეთეს შედეგებს.გადამწყვეტია, რამდენად ეფექტიანად იხარჯება აღნიშნული რესურსი - სწავლების ხარისხის, სასწავლო პროგრამების, განათლების მართვისა და ხელმისაწვდომობის კუთხით. შესაბამისად, მსგავსი დანახარჯების მქონე ქვეყნებს შესაძლოა, განათლების სფეროში ერთმანეთისგან მნიშვნელოვნად განსხვავებული შედეგები ჰქონდეთ.მონაცემები აჩვენებს, რომ რეიტინგის სათავეში პატარა კუნძულოვანი ქვეყნები დომინირებენ - კირიბატი ლიდერობს მშპ-ს 16.4%-ით, მას მოსდევს ტუვალუ (12.9%) და მიკრონეზია (11.6%).10 ქვეყანა, სადაც განათლებაზე მშპ-ის ყველაზე დიდი წილი მოდის, ასე გამოიყურება: კირიბატი - 16.39%; ტუვალუ - 12.85%; მიკრონეზია - 11.56%; ნამიბია - 9.08%; ალჟირი - 8.98%; კუბა - 8.44%; სოლომონის კუნძულები - 8.29%; ბოტსვანა - 8.06%; მარშალის კუნძულები - 7.7%; ვანუატუ - 7.64%. თუ მსოფლიოს მსხვილ ეკონომიკებს განვიხილავთ, განათლებაზე გამოყოფილი მშპ-ის წილით შვედეთი ლიდერობს (7.3%), მას კი დანია (6.4%) მოსდევს.კერძოდ, 10 უმსხვილესი ეკონომიკის განათლებაზე გამოყოფილი ხარჯების წილი მშპ-ში ასეთია: შვედეთი - 7.3%; დანია - 6.4%; ბელგია - 6.3%; სამხრეთ აფრიკა - 6%; ისრაელი - 5.9%; გაერთიანებული სამეფო - 5.9%; ბრაზილია - 5.6%; ნორვეგია - 5.4%; აშშ - 5.4%; სამხრეთ კორეა - 5.4%. რაც შეეხება საქართველოსა და მეზობელ ქვეყნებს, მშპ-ში განათლებაზე გათვალისწინებული წილით პირველ ადგილზე რუსეთია, ბოლო ადგილს კი სომხეთი იკავებს.უფრო კონკრეტულად, საქართველოს მეზობელ ქვეყნებს შორის შემდეგი მაჩვენებლებია: რუსეთი (გლობალურ რეიტინგში 95-ე ადგილი) - მშპ-ის 4.16%; საქართველო (104 ადგილი) - მშპ-ის 3.98%; აზერბაიჯანი (115 ადგილი) - მშპ-ის 3.66%; თურქეთი (136 ადგილი) - მშპ-ის 3.1%; სომხეთი (157 ადგილი) - მშპ-ის 2.44%. BPN

1784097998

პიცა
რომელია ევროპის საუკეთესო პიცერიები - 2026 წლის რეიტინგი

გზამკვლევმა, 50 Top Pizza-მ თავის მეათე გამოცემაში ევროპის საუკეთესო პიცერიების 2026 წლის რეიტინგი შეადგინა, რაც მის ვებგვერდზე ვრცელდება.რეიტინგის სია 50-დან 60 პიცერიამდე პირველად გაფართოვდა.ზედიზედ მესამე წელია, პირველი ადგილი ლონდონურმა პიცერია Napoli on the Road-მა დაიკავა, რომელსაც მიქელე პასკუარელი მართავს. დაწესებულებამ ფუნქციონირება 2016 წელს, სატვირთო ავტომობილში გახსნით დაიწყო, ხოლო პირველი ფიზიკური რესტორანი 2019 წელს ჩიზვიკის რაიონში გაიხსნა. შემდეგი ფილიალი რიჩმონდში, წელს კი სოჰოში მესამე ლოკაცია გაიხსნა.მეორე ადგილზე მადრიდის პიცერია, Baldoría დასახელდა, რომელიც ესპანეთში ზედიზედ მეორე წელია, საუკეთესო პიცერიად არის შეფასებული. მმართველი ჩირო კრიშტიანოა. პიცერიაში ცომს 48 საათი აჩერებენ, ხოლო ინტერიერი ნეაპოლიტანური კუნძულ პროჩიდათი შთაგონებული სტილით არის გაფორმებული.რეიტინგში მესამე ადგილი საფრანგეთის ქალაქ პიუტოში მდებარე პიცერია IMperfetto-ს ერგო, რომელიც 2019 წელს ტონინო კოლიანომ და სიმონე ლომბარდიმ დააარსეს. ირპინიას მკვიდრმა, კოლიანომ ჯერ კიდევ 2015 წელს ლას-ვეგასში ნეაპოლიტანური პიცის მსოფლიო ჩემპიონის ტიტული მოიპოვა. წელს პიცერიამ ჯილდო საუკეთესო დესერტების მენიუსთვისაც მიიღო.ევროპის 2026 წლის საუკეთესო პიცერიების ტოპ 10-ეული ასეთია: Napoli on the Road - ლონდონი, ინგლისი Baldoria - მადრიდი, ესპანეთი IMperfetto - პიუტო, საფრანგეთი 50 Kalò - ლონდონი, ინგლისი Sartoria Panatieri - ბარსელონა, ესპანეთი Pizza Zulu - ფიურთი, გერმანია nNea - ამსტერდამი, ნიდერლანდები Sapori Italiani U Taliana - ბრატისლავა, სლოვაკეთი Forno d’Oro - ლისაბონი, პორტუგალია Via Toledo - ვენა, ავსტრია პიცის საუკეთესო ოსტატის ტიტული წელს გერმანიის ფიურთში მდებარე Pizza Zulu-ს მცხობელ გასპარე სკვიეტიერის ერგო, ხოლო წლის საუკეთესო პიცად კოპენჰაგენის Surt-ის “მარინარა”დასახელდა.საუკეთესო 20-ეულის პიცერიები ავტომატურად მოხვდებიან მსოფლიოს 100 საუკეთესო პიცერიის რეიტინგში, რომელიც 15 სექტემბერს ნეაპოლში, ისტორიულ Teatro Mercadante-ში გამოცხადდება.

1783755720